Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Hồ Đức Phớc nhấn mạnh, thuế là nguồn thu chủ yếu của Ngân sách nhà nước. Hiện nay, ngân sách nhà nước mỗi năm bội chi khoảng 400.000 tỷ đồng, trong thời gian tới, khi triển khai xây dựng các công trình hạ tầng trọng yếu, bội chi ngân sách sẽ tăng lên và nợ công cũng sẽ tăng lên.
Xu thế của thế giới là hiện nay đang thắt chặt chính sách tài khóa, tức là tăng thuế suất để đảm bảo sự vững mạnh của tài chính công. Tuy nhiên, nước ta mới trải qua đại dịch COVID-19, nên vẫn thực hiện chính sách tài khóa mở rộng để hỗ trợ doanh nghiệp phát triển.
Riêng về thuế thu nhập doanh nghiệp, mức thuế hiện nay của Việt Nam so với các nước Đông Nam Á vẫn ở mức thấp nhất, như thuế suất của Philippines là 30%, Malaysia là 24% và các quốc gia khác là 25%... Do đó, chính sách thuế thu nhập doanh nghiệp được sửa đổi để đảm bảo sự công bằng, hợp lý để phát triển. Đối với những lĩnh vực ưu tiên phát triển, cần phải hỗ trợ từ ngân sách thì phải giám sát để triển khai một cách hiệu quả, tránh mất kiểm soát.
Theo Phó Thủ tướng, Bộ trưởng, nguyên tắc đối với thuế thu nhập doanh nghiệp là mọi khoản thu nhập của doanh nghiệp là thu nhập chịu thuế, kể cả với các khoản thu sản xuất, kinh doanh và các khoản thu khác. Doanh nghiệp nước ngoài không có địa chỉ thường trú tại Việt Nam nhưng mà có phát sinh các hoạt động tại Việt Nam, có thu nhập thì phải nộp thuế thu nhập doanh nghiệp. Đối tượng này thời gian qua đã thực hiện thu thuế.
Liên quan ý kiến đại biểu về mức thuế là 15% đối với doanh nghiệp có doanh thu dưới 3 tỷ đồng và 17% đối với doanh nghiệp có doanh thu từ 3 tỷ đồng đến 50 tỷ đồng, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng đề xuất Quốc hội giao cho Chính phủ điều chỉnh khi có biến động.
Theo Phó Thủ tướng, Bộ trưởng, tuổi thọ của Luật phải được nhiều năm nên khi có sự biến động về giá, Quốc hội sẽ giao cho Chính phủ quyết định. Bên cạnh đó, hiện nay doanh nghiệp vừa và nhỏ nước ta chiếm đến 97%. Do đó, mức thuế trên được xây dựng nhằm ưu đãi cho các doanh nghiệp này.
Với ý kiến đại biểu nêu về thuế đối với đơn vị sự nghiệp và cơ quan báo chí, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng cho hay, đơn vị sự nghiệp có ba loại: đơn vị sự nghiệp do Nhà nước cấp kinh phí toàn bộ; tự chủ chi thường xuyên và tự chủ toàn diện. Đối với loại hình thứ 3 khi có doanh thu thì rõ ràng phải nộp thuế. Ví dụ như dịch vụ công trên địa bàn đặc biệt khó khăn được giảm 5% thuế; dịch vụ công sử dụng ngân sách nhà nước cũng không phải tính thuế... Vấn đề này đã được Chính phủ quy định cụ thể.
Đối với cơ quan báo chí, thu nhập từ hoạt động báo in và các loại hình khác sẽ chịu mức thuế 10% nếu Quốc hội đồng ý, Chính phủ sẽ đề xuất như vậy để hỗ trợ các cơ quan báo chí. Ngoài ra, để hỗ trợ cơ quan báo chí hiện nay cũng có nhiều hình thức khác như đặt hàng, quảng cáo; đối với các cơ quan báo chí chưa tự chủ thì Nhà nước vẫn cấp kinh phí...
Liên quan đến chi phí được trừ khi tính thuế, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng lưu ý, chi phí mà không hợp lệ, không hợp pháp thì đương nhiên không được trừ và chi phí này phải được minh bạch. Các chi phí vi phạm pháp luật không những không được trừ khi tính thuế mà còn phải bị xử lý. Vì vậy, tính đúng đắn, chính xác, kỹ về tính hợp lý, hợp pháp theo đúng quy định của luật chuyên ngành là phù hợp, đã được quản lý từ trước đến hiện nay và cần được tiếp tục triển khai trong tương lai.
Về thu thuế trên nền tảng số, ngành Tài chính luôn chú trọng ứng dụng công nghệ thông tin phục vụ công tác trong các lĩnh vực quản lý như: Hải quan, Thuế, Kho bạc... Hiện nay, ngành Tài chính cũng đang tập trung đưa Trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ thông tin vào trong quản lý. Bộ Tài chính cũng vừa ra mắt ứng dụng trợ lý ảo để phục vụ cho người nộp thuế, ứng dụng này có thể giải đáp bất kỳ câu hỏi nào của người nộp thuế.
