Phối hợp nhịp nhàng giữa chính sách tài khóa và tiền tệ góp phần kiểm soát lạm phát

Báo cáo của Cục Thống kê cho thấy, Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân năm 2025 tăng 3,31% so với năm 2024 và Việt Nam đã thành công trong việc kiểm soát được lạm phát ở mức thấp hơn mục tiêu Quốc hội đề ra. Như vậy, đây là năm thứ 11 liên tiếp, Việt Nam thành công trong việc kiểm soát lạm phát ở mức dưới 4%.

Nguyên nhân giúp lạm phát được kiểm soát năm 2025 là sự phối hợp đồng bộ giữa chính sách tiền tệ và tài khóa, điều hành linh hoạt lãi suất, tỷ giá, tăng trưởng tín dụng hợp lý, vừa hỗ trợ sản xuất kinh doanh, vừa không tạo áp lực lên mặt bằng giá. Bên cạnh đó, điều hành giá các mặt hàng Nhà nước quản lý thận trọng theo lộ trình, nhất là các lĩnh vực như giáo dục, y tế, điện sinh hoạt, hạn chế cú sốc giá và tác động lan tỏa…

Năm 2026 cần thực hiện tốt việc kiểm soát lạm phát.

Theo đánh giá của PGS. TS. Ngô Trí Long - chuyên gia kinh tế, năm 2025 Việt Nam đã kiểm soát lạm phát khá thành công trong bối cảnh quốc tế tiềm ẩn nhiều bất định. Kết quả này cho thấy hiệu quả của công tác điều hành vĩ mô và sự phối hợp chính sách tương đối nhịp nhàng giữa các công cụ quản lý.

Bước sang năm 2026, mục tiêu tăng trưởng phấn đấu từ 10% trở lên đi cùng định hướng kiểm soát CPI bình quân khoảng 4,5% đặt ra yêu cầu điều hành theo tư duy quản trị rủi ro và xây dựng kịch bản chủ động. Việc phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tiền tệ, tài khóa và điều hành giá sẽ giữ vai trò then chốt trong việc vừa thúc đẩy tăng trưởng vừa kiểm soát lạm phát.

Để đạt được mục tiêu lạm phát như Quốc hội đề ra Nghị quyết số 244/2025/QH15 ngày 13/11/2025 về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026, PGS. TS. Ngô Trí Long cho rằng, cần triển khai đồng bộ 6 nhóm giải pháp. Cụ thể, trọng tâm là neo giữ kỳ vọng lạm phát của thị trường và người dân; minh bạch lộ trình điều chỉnh giá các mặt hàng do Nhà nước quản lý; tăng cường “bộ đệm cung” đối với các hàng hóa thiết yếu; nâng cao hiệu quả phối hợp chính sách theo mục tiêu tăng trưởng gắn với ổn định vĩ mô; giảm chi phí logistics và chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp; đồng thời nâng cao chất lượng giám sát thị trường và năng lực cảnh báo sớm rủi ro…

Để kiểm soát lạm phát, các chuyên gia cho rằng, không đồng thời nới lỏng mạnh chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ dẫn đến rủi ro mà thực hiện chính sách tài khóa mở rộng có kiểm soát và chính sách tiền tệ thận trọng. Bên cạnh đó, có biện pháp hữu hiệu để tín dụng đi vào sản xuất, kinh doanh, tạo ra hàng hóa mới, năng lực mới, năng suất thực, không vào các lĩnh vực rủi ro, đầu cơ hoặc đảo nợ. Cùng với đó, kiểm soát lượng tiền lưu thông, không để tăng quá 20% gây mất cân đối tiền hàng, đẩy lạm phát tăng…

Về chính sách dài hạn, cần thực hiện quyết liệt từ năm 2026 là đảm bảo tăng trưởng bền vững, tăng trưởng nhưng không gây ra lạm phát và bất ổn vĩ mô như đẩy nhanh quá trình chuyển sang mô hình tăng trưởng theo chiều sâu dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo; nhanh chóng tạo dựng các ngành kinh tế mới; quyết liệt tổ chức lại động lực tăng trưởng truyền thống…

Tại Chỉ thị số 03/CT-BTC về việc tăng cường công tác quản lý, điều hành và bình ổn giá trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã yêu cầu Cục Quản lý giá có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan thuộc Bộ, các đơn vị chức năng thuộc các bộ, ngành nắm bắt thông tin, theo dõi sát diễn biến cung cầu, thị trường, giá cả, nhất là đối với một số mặt hàng thiết yếu, quan trọng có giá biến động lớn. Đồng thời, chủ trì triển khai các đoàn công tác nắm bắt tình hình thực hiện công tác quản lý, bình ổn giá tại một số địa bàn trong dịp Tết Bính Ngọ năm 2026.

Song song với đó, các đơn vị cần cập nhật tình hình cung cầu, giá cả thị trường trong nước để kịp thời tham mưu các biện pháp quản lý, điều hành và bình ổn giá cả thị trường, nhất là trong thời điểm trước, trong và sau Tết, tránh để xảy ra các biến động bất thường ảnh hưởng đến phát triển kinh tế - xã hội, ảnh hưởng đến đời sống người dân tại vùng bị ảnh hưởng bởi mưa, lũ; tăng cường công tác phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả; kiểm soát chặt chẽ việc kê khai, quyết toán thuế, công tác hoàn thuế.