AI vào ngân hàng: Nhận diện rủi ro, chặn dòng tiền lừa đảo
![]() |
| Đại diện SHB giới thiệu Giải pháp tài chính số dành cho hộ kinh doanh trước Thống đốc Ngân hàng Nhà nước. |
Ngày 18/8/2026, tại Hà Nội, Ngân hàng Nhà nước tổ chức Sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2026 với chủ đề “Ngân hàng thông minh trong kỷ nguyên dữ liệu và AI”.
AI hỗ trợ từ bán hàng, vận hành đến đánh giá tín dụng
Theo thông tin từ Ngân hàng Nhà nước, đến hết năm 2025, gần 89% người dân từ 15 tuổi trở lên có tài khoản thanh toán, giá trị thanh toán không dùng tiền mặt vượt 28 lần GDP. Trong giai đoạn 2021-2025, số lượng giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt tăng bình quân 58,86% mỗi năm; riêng 6 tháng đầu năm 2026, số lượng giao dịch tăng 34,28% và giá trị tăng 12,24% so với cùng kỳ năm trước.
Phát biểu chỉ đạo tại sự kiện, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn nêu rõ, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo không phải là mục tiêu tự thân mà phải trở thành nguồn lực, công cụ để nâng cao năng lực quản trị, đổi mới sản phẩm, quản trị rủi ro và phục vụ người dân, doanh nghiệp tốt hơn.
Thống đốc yêu cầu chuyển đổi số ngân hàng phải chuyển từ quản lý tiến độ sang quản trị kết quả, với sản phẩm cụ thể, hiệu quả thực chất và giá trị có thể đo lường. Trọng tâm là nâng cấp hạ tầng số, chuẩn hóa dữ liệu theo hướng “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất”, tăng kết nối với các cơ sở dữ liệu quốc gia và đẩy mạnh ứng dụng AI có trách nhiệm.
Tại khu vực triển lãm, các ngân hàng và doanh nghiệp công nghệ giới thiệu nhiều sản phẩm cho thấy dữ liệu và AI đang được ứng dụng trực tiếp vào các nhu cầu tài chính, kinh doanh hằng ngày.
BIDV tập trung giới thiệu 2 giải pháp BIDV Home và MyShop Pro. Trong đó, BIDV Home là nền tảng tài chính số hỗ trợ khách hàng trong quá trình tìm kiếm và thực hiện nhu cầu vay mua nhà, mua xe. Nền tảng số hóa quy trình từ tìm kiếm, đăng ký, theo dõi hồ sơ, giải ngân đến ký số. Hướng tới tiểu thương và hộ kinh doanh, MyShop Pro tích hợp các công cụ quản lý bán hàng, thanh toán, tài chính và hỗ trợ kê khai thuế trên cùng một nền tảng.
Ngoài ra còn có Vietcombank trình diễn VCB Tablet, giải pháp số hóa quy trình mở tài khoản và phát hành sản phẩm tại quầy. MB giới thiệu BIZ MBBank, nền tảng ngân hàng số và tín dụng dành cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh. Vikki Bank giới thiệu thẻ đa năng Vikki Go One Connect tích hợp 3 chức năng trong một sản phẩm.
MB giới thiệu BIZ MBBank, nền tảng ngân hàng số và tín dụng dành cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh. KienlongBank đưa đến giải pháp cho vay bất động sản trên nền tảng NobleX, trong khi VPBank giới thiệu Pay by Account, cho phép thanh toán chạm trực tiếp từ tài khoản VPBank. MSB trình diễn M-Triple, giải pháp tín dụng số kết hợp vay tín chấp, thấu chi và thẻ tín dụng. FPT giới thiệu Hệ sinh thái AI & Data cùng các giải pháp AI-first Banking...
![]() |
| Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn phát biểu tại sự kiện. |
Chia sẻ thêm về vấn đề này, theo ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó Tổng giám đốc kiêm Giám đốc Khối Ngân hàng bán lẻ và Ngân hàng cao cấp của Techcombank, dữ liệu và AI đang định hình lại cách các tổ chức tài chính vận hành và phục vụ khách hàng, giúp đưa ra giải pháp phù hợp và tạo trải nghiệm tài chính thuận tiện hơn cho từng cá nhân, doanh nghiệp và hộ kinh doanh. Vì thế, Techcombank đang từng bước hiện thực hóa chiến lược “AI-first”, đưa dữ liệu và AI trở thành động lực phục vụ khách hàng tốt hơn, đồng thời hướng đến một hệ sinh thái tài chính số kết nối, minh bạch và toàn diện hơn.
Cũng về vấn đề này, ông Lưu Danh Đức, Phó Tổng giám đốc phụ trách Khối Công nghệ thông tin của Sacombank cho rằng. AI có thể tham gia vào nhiều khâu trong chuỗi giá trị của ngân hàng. Trên ứng dụng ngân hàng số, AI cũng được dùng để hỗ trợ giao dịch, phân tích dữ liệu khách hàng và gợi ý sản phẩm. Ở phía sau hoạt động kinh doanh, AI có thể hỗ trợ các quy trình vận hành, sàng lọc hồ sơ, tuyển dụng, đánh giá nhân sự và phát triển phần mềm.
Tuy vậy, ông Lưu Danh Đức cho hay, các quyết định quan trọng vẫn cần có sự tham gia của con người. Việc phê duyệt tín dụng hoàn toàn bằng AI, nếu có thể thực hiện về mặt kỹ thuật thì hiện mới phù hợp với một số sản phẩm có mức độ rủi ro thấp như thấu chi hoặc thẻ tín dụng.
Ngoài ra, đại diện Sacombank nhấn mạnh, dữ liệu là điều kiện nền tảng để AI hoạt động. Nếu dữ liệu chưa tốt, việc ứng dụng AI khó tạo ra giá trị như kỳ vọng. Vì vậy, các ngân hàng đang tập trung hoàn thiện nền tảng và hệ thống dữ liệu trước khi mở rộng ứng dụng AI trong những công việc phức tạp hơn.
Từ góc độ doanh nghiệp công nghệ, ông Đào Hồng Giang, Phó Chủ tịch điều hành, Giám đốc Khối Ngân hàng - Tài chính FPT IS, Tập đoàn FPT cho hay, giai đoạn 5 năm tới có thể là thời kỳ AI được đưa sâu hơn vào ngân hàng. FPT đang phối hợp với các ngân hàng phát triển mô hình kết hợp giữa tài chính và công nghệ.
Một trong các hướng triển khai là nền tảng toàn trình cho hộ kinh doanh cá thể, cho phép bán hàng, thanh toán, ký số hóa đơn và kê khai với cơ quan thuế. Việt Nam hiện có 6,1 triệu hộ kinh doanh cá thể, tạo ra khoảng 10 triệu việc làm, song đây vẫn là phân khúc còn khoảng trống về dịch vụ tài chính. Ngoài ra, FPT cũng hợp tác với một ngân hàng thuộc nhóm Big4 để triển khai nền tảng phục vụ doanh nghiệp xuất nhập khẩu, hỗ trợ giao dịch thương mại, ký kết chứng từ và thanh toán quốc tế trên cùng một hệ thống.
Ông Đào Hồng Giang cho hay, doanh nghiệp công nghệ cần phát triển các giải pháp AI theo hướng có thể đưa vào quy trình thực tế, thay vì chỉ là những thử nghiệm riêng lẻ. Các ứng dụng có thể trải từ chăm sóc khách hàng, cấp tín dụng, quản trị rủi ro đến tối ưu vận hành, song phải tuân thủ quy định về khai thác, thu thập và sử dụng dữ liệu.
![]() |
| Các ngân hàng và doanh nghiệp công nghệ tham gia trưng bày, giới thiệu sản phẩm tại Sự kiện. |
Mở rộng dịch vụ số phải đi cùng bảo vệ dữ liệu và khách hàng
Cùng với việc dữ liệu được khai thác sâu hơn, vấn đề an toàn giao dịch và quyền riêng tư được đặt ra rõ nét hơn. Theo Thống đốc Phạm Đức Ấn, chuyển đổi số càng sâu, các vấn đề về thể chế, dữ liệu, an ninh mạng, gian lận số, bảo vệ quyền riêng tư và quản trị AI càng xuất hiện nhanh.
Thống đốc yêu cầu, các tổ chức tín dụng chuyển mạnh từ ứng phó sự cố sang chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa; đầu tư tương xứng cho an ninh mạng, an ninh dữ liệu và phòng chống gian lận. Trong bối cảnh tội phạm dùng AI, deepfake và các thủ đoạn công nghệ cao ngày càng tinh vi, các tổ chức không chỉ có trách nhiệm bảo vệ hệ thống mà còn phải góp phần bảo vệ khách hàng.
Dữ liệu của Ngân hàng Nhà nước cho thấy, đến ngày 31/7/2026, toàn ngành đã đối chiếu sinh trắc học thành công hơn 167,8 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân và hơn 2,78 triệu hồ sơ khách hàng tổ chức thông qua căn cước công dân gắn chip hoặc ứng dụng VNeID.
Hệ thống thông tin hỗ trợ quản lý, giám sát và phòng ngừa rủi ro cho khách hàng (SIMO) cũng đã cảnh báo hơn 4,9 triệu lượt khách hàng về tài khoản thanh toán, ví điện tử có dấu hiệu nghi ngờ gian lận, lừa đảo hoặc vi phạm pháp luật tính đến ngày 6/8/2026. Trong số đó, hơn 1,6 triệu lượt khách hàng đã tạm dừng hoặc hủy giao dịch sau cảnh báo, với tổng số tiền giao dịch tương ứng hơn 5,5 nghìn tỷ đồng.
Ông Nguyễn Hưng, Tổng Giám đốc TPBank cho hay, công nghệ đang được ứng dụng trong nhiều khâu từ thu thập thông tin, phân tích tài chính doanh nghiệp, thẩm định trước cho vay đến kiểm tra sau vay. Việc tự động hóa giúp ngân hàng có bức tranh toàn cảnh hơn về khách hàng, tăng khả năng cảnh báo sớm rủi ro.
Cũng về vấn đề này, ông Lưu Danh Đức lưu ý, khi dịch vụ ngân hàng được tích hợp ngày càng rộng trên các nền tảng và mở rộng thanh toán xuyên biên giới, yêu cầu bảo vệ giao dịch càng cao, nên ngân hàng cần có khả năng nhận biết thiết bị, phát hiện cài đặt bất thường, cảnh báo và dừng giao dịch khi cần thiết. Do đó, việc chia sẻ thông tin về tài khoản nghi ngờ và dấu hiệu gian lận giữa các ngân hàng, đơn vị trung gian thanh toán và cơ quan chức năng là cần thiết để tăng khả năng ngăn chặn dòng tiền lừa đảo.
Vì vậy, việc đưa AI vào hoạt động ngân hàng không chỉ là câu chuyện về trải nghiệm hay tự động hóa quy trình. Yêu cầu đi kèm là dữ liệu phải được chuẩn hóa, việc sử dụng AI phải có khả năng kiểm soát, trách nhiệm giải trình, bảo vệ dữ liệu và quyền lợi hợp pháp của khách hàng.
Tin tức khác
Ưu đãi thuế tạo “vốn mồi”, tiếp sức cho Fintech và đổi mới sáng tạo
Cơ hội mở rộng không gian kinh doanh cho doanh nghiệp Việt
Tuân thủ quy định về thương mại điện tử giúp người kinh doanh hạn chế rủi ro về pháp lý và hoạt động hiệu quả
AI mở ra cơ hội bứt phá cho lĩnh vực tài chính Việt Nam
Thị trường bán dẫn 2.100 tỷ USD: Đâu là chìa khóa để Việt Nam bứt phá?
Vinh danh 6 sáng kiến chuyển đổi kép mang lại giá trị thiết thực cho doanh nghiệp
Gỡ điểm nghẽn vốn và công nghệ, tiếp sức doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển đổi kép
PODCAST: Chính sách xóa nợ lệ phí môn bài, tiền chậm nộp đến hết ngày 30/6/2028: Ai được hưởng?
PODCAST: Tiếp tục hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả huy động và sử dụng nguồn lực, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội
PODCAST: Thị trường chứng khoán Việt Nam tuần giao dịch 16-20/11/2026
PODCAST: Bộ Tài chính thúc đẩy hợp tác huy động vốn quốc tế bên lề APEC 2026
VIDEO: 255 thủ tục thuế, hải quan, kho bạc chính thức xóa bỏ rào cản địa giới hành chính
Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI: Dấu ấn đổi mới, trách nhiệm và khát vọng phát triển
Hoàn thiện thể chế, thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới
Tăng trưởng 2 con số vừa là quyết tâm phát triển, vừa là yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng
Bế mạc Kỳ họp thứ hai: Quốc hội thông qua 38 luật, quyết định nhiều vấn đề quan trọng
Tuyên bố chung giữa Việt Nam và Azerbaijan
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm với Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev
Dự án du lịch động lực được hưởng nhiều ưu đãi thuế, miễn giảm tiền thuê đất
Quản lý thuốc, thiết bị y tế theo vòng đời, bảo đảm quyền lợi người tham gia bảo hiểm y tế
Luật sửa đổi, bổ sung Luật An toàn, vệ sinh lao động: Tăng trách nhiệm bảo vệ người lao động
Hơn 1 tháng, Vibrant HCMC ghi nhận doanh thu bán lẻ trên 60.000 tỷ đồng
Kinh tế dữ liệu trước cơ hội bứt phá từ hành lang pháp lý mới
Muốn tăng trưởng 2 con số, Việt Nam phải tạo dựng lợi thế cạnh tranh khác biệt
Vietnam Airlines ký hợp tác đầu tư 20 triệu USD, Hòa Phát triển khai dự án bến cảng tổng hợp - container
Chủ động quản trị xuất siêu, nâng cao hiệu quả thương mại quốc tế
Bộ Tài chính triển khai các giải pháp hỗ trợ kích cầu tiêu dùng, phát triển thị trường trong nước
Tăng trưởng 2 con số vừa là quyết tâm phát triển, vừa là yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng
TP. Hồ Chí Minh tăng tốc giải pháp, quyết tâm đạt tăng trưởng 2 con số










