 |
| Các sản phẩm công nghệ chiến lược được thương mại hóa phấn đấu đạt tỷ lệ nội địa hóa khoảng 40%. Ảnh Đức Thanh. |
Giai đoạn 2026-2030 phát triển tối thiểu 20 doanh nghiệp làm chủ công nghệ chiến lược
Chương trình hướng tới mục tiêu tổng quát là làm chủ, phát triển, hoàn thiện và thương mại hóa các sản phẩm công nghệ chiến lược có năng lực cạnh tranh cao, từng bước tham gia chuỗi giá trị toàn cầu; phát triển các công nghệ chiến lược, đặc biệt là công nghệ lõi; hình thành hệ sinh thái công nghệ chiến lược, tăng cường liên kết giữa Nhà nước, doanh nghiệp và các tổ chức khoa học và công nghệ, qua đó nâng cao năng lực tự chủ và năng lực cạnh tranh công nghệ của quốc gia.
Theo Chương trình, trong giai đoạn 2026 - 2030, Việt Nam phấn đấu làm chủ tối thiểu 4 công nghệ chiến lược thuộc Danh mục công nghệ chiến lược do Thủ tướng Chính phủ ban hành; phát triển và thương mại hóa tối thiểu 15 sản phẩm công nghệ chiến lược thuộc Danh mục sản phẩm công nghệ chiến lược, trong đó có ít nhất 5 sản phẩm được thương mại hóa tại thị trường khu vực hoặc quốc tế, góp phần nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.
Các sản phẩm công nghệ chiến lược được thương mại hóa phấn đấu đạt tỷ lệ nội địa hóa khoảng 40%. Đồng thời, Chương trình đặt mục tiêu phát triển tối thiểu 20 doanh nghiệp làm chủ công nghệ và sản phẩm công nghệ chiến lược thông qua việc chủ trì hoặc tham gia thực hiện các nhiệm vụ thuộc Chương trình, trong đó có ít nhất 5 doanh nghiệp có sản phẩm tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.
Đối với giai đoạn 2031 - 2035, mục tiêu được nâng lên với việc làm chủ 6 công nghệ chiến lược; phát triển và thương mại hóa tối thiểu 25 sản phẩm công nghệ chiến lược, trong đó có ít nhất 15 sản phẩm được thương mại hóa tại thị trường khu vực hoặc quốc tế. Các sản phẩm được thương mại hóa tiếp tục duy trì tỷ lệ nội địa hóa tối thiểu 40%.
Bên cạnh đó, Chương trình đặt mục tiêu phát triển tối thiểu 30 doanh nghiệp làm chủ công nghệ và sản phẩm công nghệ chiến lược, trong đó có ít nhất 10 doanh nghiệp có sản phẩm tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.
Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Chương trình đề ra 5 nhóm nhiệm vụ và giải pháp trọng tâm gồm: hoàn thiện cơ chế, chính sách; nghiên cứu, phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược; hỗ trợ thương mại hóa và phát triển thị trường cho sản phẩm công nghệ chiến lược; phát triển nguồn nhân lực và hợp tác quốc tế; theo dõi, đánh giá và điều phối việc thực hiện Chương trình.
Một trong những nội dung quan trọng của Chương trình là thúc đẩy thương mại hóa và mở rộng thị trường cho các sản phẩm công nghệ chiến lược.
Theo đó, cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập và doanh nghiệp nhà nước được khuyến khích ưu tiên đặt hàng, mua sắm, thuê và sử dụng các sản phẩm công nghệ chiến lược được phát triển trong khuôn khổ Chương trình theo quy định của pháp luật.
Cùng với đó, Chương trình yêu cầu xây dựng và công bố tiêu chuẩn quốc gia, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia theo trình tự, thủ tục rút gọn; đồng thời phát triển năng lực đo lường, thử nghiệm, kiểm định và chứng nhận đối với các sản phẩm công nghệ chiến lược nhằm bảo đảm đồng bộ với tiến độ nghiên cứu, phát triển và đáp ứng yêu cầu đưa sản phẩm ra thị trường.
Các tổ chức và doanh nghiệp cũng sẽ được hỗ trợ tham gia các hoạt động xúc tiến đầu tư, xúc tiến thương mại, kết nối cung - cầu công nghệ, quảng bá sản phẩm và mở rộng thị trường trong nước cũng như quốc tế, qua đó thúc đẩy các sản phẩm công nghệ chiến lược tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Đáng chú ý, Chương trình khuyến khích các doanh nghiệp công nghệ chiến lược, đặc biệt là doanh nghiệp đầu chuỗi, tăng cường hợp tác với doanh nghiệp nhỏ và vừa, các viện nghiên cứu và cơ sở giáo dục đại học trong nghiên cứu, phát triển, thử nghiệm, hoàn thiện và chuyển giao công nghệ để hình thành chuỗi liên kết phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược.
Ngay từ khi xây dựng nhiệm vụ nghiên cứu, các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp được khuyến khích xác định đơn vị tiếp nhận, thử nghiệm, ứng dụng hoặc thương mại hóa kết quả. Trường hợp chưa xác định được, phải xây dựng phương án phát triển thị trường và thương mại hóa sản phẩm sau khi nhiệm vụ hoàn thành.
Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và mở rộng hợp tác quốc tế
Về phát triển nguồn nhân lực, Chương trình sẽ tuyển chọn, sử dụng và có chính sách đãi ngộ đối với Tổng công trình sư, các chuyên gia, nhà khoa học xuất sắc và nhân lực chất lượng cao trực tiếp thực hiện các nhiệm vụ theo quy định của pháp luật.
Đồng thời, xây dựng, cập nhật và khai thác mạng lưới chuyên gia công nghệ chiến lược trên Nền tảng số quản lý khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia để phục vụ công tác tuyển chọn chuyên gia, Tổng công trình sư, thành viên hội đồng tư vấn và đội ngũ nhân sự chủ chốt thực hiện các nhiệm vụ của Chương trình.
Chương trình cũng yêu cầu xác định nhu cầu nhân lực chất lượng cao cho từng nhiệm vụ, gắn kết với các chương trình, đề án đào tạo nhân lực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; khuyến khích doanh nghiệp, viện nghiên cứu và các cơ sở giáo dục đại học phối hợp đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực ngay trong quá trình triển khai nhiệm vụ.
Bên cạnh đó, hợp tác quốc tế sẽ được thúc đẩy trong nghiên cứu, phát triển, làm chủ, chuyển giao và đồng phát triển công nghệ chiến lược; thu hút các chuyên gia và tổ chức khoa học, công nghệ nước ngoài tham gia thực hiện Chương trình; tăng cường tham gia các hoạt động tiêu chuẩn hóa quốc tế và thúc đẩy thừa nhận lẫn nhau về kết quả thử nghiệm, kiểm định, chứng nhận đối với các sản phẩm công nghệ chiến lược.
