Gỡ vướng cho doanh nghiệp về chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt từ 5 triệu đồng trở lên

Bộ Tài chính hướng dẫn áp dụng quy định thanh toán không dùng tiền mặt trong thuế thu nhập doanh nghiệp.

Thời gian qua, nhiều doanh nghiệp phản ánh và gửi câu hỏi liên quan đến việc áp dụng quy định tại điểm c khoản 1 Điều 9 Nghị định số 320/2025/NĐ-CP ngày 15/12/2025 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp. Theo đó, các khoản chi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên mới đủ điều kiện được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp.

Doanh nghiệp đặt vấn đề: khái niệm “các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên” được hiểu là bao gồm tất cả các khoản chi trả trong quá trình hoạt động sản xuất, kinh doanh hay chỉ giới hạn trong các khoản thanh toán không dùng tiền mặt được quy định tại Điều 26 Nghị định số 181/2025/NĐ-CP về thuế giá trị gia tăng. Việc làm rõ nội dung này được cho là cần thiết để doanh nghiệp thuận tiện hơn trong thực hiện và đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật.

Phản hồi vấn đề trên, Bộ Tài chính cho biết, căn cứ khoản 1 Điều 9 Nghị định số 320/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp được trừ các khoản chi khi xác định thu nhập chịu thuế nếu đáp ứng đầy đủ 3 điều kiện: khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh; có đủ hóa đơn, chứng từ theo quy định; và có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên. Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt được thực hiện theo quy định của pháp luật về thuế giá trị gia tăng.

Đồng thời, Bộ Tài chính dẫn chiếu Điều 26 Nghị định số 181/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 của Chính phủ, trong đó quy định rõ: cơ sở kinh doanh phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với hàng hóa, dịch vụ mua vào từ 5 triệu đồng trở lên (đã bao gồm thuế GTGT). Chứng từ này là căn cứ chứng minh việc thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định của Nghị định số 52/2024/NĐ-CP về thanh toán không dùng tiền mặt, trừ trường hợp bên mua nộp tiền mặt trực tiếp vào tài khoản của bên bán.

Ngoài ra, Nghị định số 181/2025/NĐ-CP cũng quy định một số trường hợp đặc thù như thanh toán bù trừ giữa giá trị hàng hóa, dịch vụ mua vào với giá trị hàng hóa, dịch vụ bán ra hoặc vay mượn hàng, với điều kiện phương thức thanh toán được nêu rõ trong hợp đồng và có biên bản đối chiếu, xác nhận giữa các bên. Trường hợp bù trừ công nợ qua bên thứ ba phải có biên bản bù trừ công nợ của ba bên làm căn cứ khấu trừ thuế. Đối với trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ có giá trị dưới 5 triệu đồng nhưng mua nhiều lần trong cùng một ngày với tổng giá trị từ 5 triệu đồng trở lên, doanh nghiệp cũng chỉ được khấu trừ thuế khi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.

Từ các căn cứ nêu trên, Bộ Tài chính khẳng định: trường hợp doanh nghiệp phát sinh mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản chi thanh toán liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, nếu giá trị thanh toán từng lần từ 5 triệu đồng trở lên thì phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt. Khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định, các khoản chi này được xác định là chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp.