 |
| Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi chủ trì buổi họp báo. |
Chủ động chính sách tài khóa, ứng phó linh hoạt trước biến động toàn cầu
Chia sẻ tại buổi họp báo, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, trong quý I năm 2026, tình hình kinh tế - xã hội chịu nhiều tác động bất lợi từ những biến động phức tạp của thế giới, đặc biệt là các yếu tố địa chính trị và thị trường năng lượng. Những diễn biến này đã ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả tăng trưởng, khiến mức tăng trưởng chưa đạt như kỳ vọng theo kịch bản đề ra từ đầu năm.
Trước bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra là phải chủ động ứng phó nhanh, linh hoạt và hiệu quả với các tình huống phát sinh. Chính phủ đã xác định đây là tình huống cần được xử lý với tinh thần khẩn trương, tương tự như một tình huống cấp bách ở tầm quốc gia.
Bộ Tài chính đã kịp thời báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các cấp có thẩm quyền, đồng thời đề xuất, triển khai nhiều chính sách tài khóa quan trọng nhằm ổn định kinh tế vĩ mô và hỗ trợ sản xuất, kinh doanh. Trong đó, tập trung vào các công cụ như điều chỉnh thuế bảo vệ môi trường, thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng và thuế tiêu thụ đặc biệt đối với một số mặt hàng chiến lược, đặc biệt là xăng dầu và một số sản phẩm thiết yếu.
Cùng với đó, Bộ Tài chính đề xuất các giải pháp sử dụng nguồn lực ngân sách nhà nước và Quỹ bình ổn giá để can thiệp, điều tiết thị trường trong bối cảnh dư địa của quỹ có thời điểm đã được sử dụng hết. Theo Thứ trưởng, nếu không có các biện pháp kịp thời này, giá xăng dầu có thể đã biến động mạnh hơn rất nhiều, gây tác động tiêu cực lớn đến nền kinh tế cũng như đời sống của người dân.
Những giải pháp trên cho thấy chính sách tài khóa đã được điều hành một cách linh hoạt, chủ động, bám sát diễn biến thực tế, qua đó góp phần giảm thiểu tác động tiêu cực từ bên ngoài và ổn định kinh tế - xã hội trong nước.
Trong thời gian tới, Bộ Tài chính đang tiếp tục phối hợp với các cơ quan liên quan để xây dựng, hoàn thiện kịch bản điều hành tăng trưởng mới, trên cơ sở kết hợp đồng bộ các công cụ chính sách tài khóa, tiền tệ và các giải pháp điều hành vĩ mô khác. Mục tiêu là giữ vững định hướng tăng trưởng ở mức cao, phấn đấu đạt mức tăng trưởng hai con số trong năm 2026.
 |
| Ông Đinh Xuân Hà phát biểu tại buổi họp báo. |
Duy trì đà tăng trưởng trong bối cảnh khó khăn, hướng tới mục tiêu 10%
Thông tin chi tiết hơn về kết quả quý I, ông Đinh Xuân Hà, Phó Vụ trưởng Vụ Ngân sách Nhà nước cho biết, tăng trưởng GDP ước đạt khoảng 7,83% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng 3,58%; công nghiệp và xây dựng tăng 8,92%; khu vực dịch vụ tăng 8,18%.
Mặc dù thấp hơn kịch bản tăng trưởng tại Nghị quyết số 01/NQ-CP (khoảng 9,1%) và Nghị quyết số 23/NQ-CP (khoảng 8%), song mức tăng này vẫn cao hơn cùng kỳ năm 2025, được đánh giá là kết quả tích cực trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều khó khăn.
Ở cấp địa phương, trong số 34 địa phương báo cáo, có khoảng 23 địa phương đạt tăng trưởng GRDP quý I từ 8,5% trở lên; trong đó một số địa phương đạt mức tăng trưởng hai con số như Hà Tĩnh, Ninh Bình, Hải Phòng và Hưng Yên.
Để thực hiện mục tiêu tăng trưởng khoảng 10% trong năm 2026 theo các nghị quyết của Đảng, Quốc hội và Chính phủ, ngay từ đầu năm, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 01/NQ-CP, đề ra các nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu nhằm triển khai kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước. Các Bộ, ngành, địa phương cũng được chỉ đạo triển khai đồng bộ các giải pháp điều hành kinh tế vĩ mô và chính sách tài khóa thông qua các nghị quyết, chỉ thị của Chính phủ.
Đặc biệt, sau Hội nghị Trung ương 2, nhiều nội dung quan trọng liên quan đến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026–2030, kế hoạch tài chính 5 năm và các chương trình lớn đã được thống nhất, tạo cơ sở để Chính phủ trình Quốc hội xem xét, thông qua, làm tiền đề triển khai các mục tiêu trung và dài hạn.
Theo ông Đinh Xuân Hà, Bộ Tài chính đã xác định một số nhóm giải pháp trọng tâm trong thời gian tới. Trong đó, tập trung triển khai quyết liệt các nhiệm vụ theo Kết luận Hội nghị Trung ương 2; khẩn trương xây dựng chương trình hành động của Chính phủ; bảo đảm tiến độ trình các dự án luật, nghị quyết và báo cáo tài chính – ngân sách tại kỳ họp Quốc hội.
Bộ cũng sẽ tiếp tục bám sát diễn biến kinh tế, chính trị thế giới và trong nước để kịp thời điều chỉnh chính sách; đồng thời nghiên cứu, đề xuất các giải pháp tài khóa hỗ trợ doanh nghiệp, thúc đẩy tăng trưởng, tăng cường quản lý thu, chống thất thu và đẩy mạnh chuyển đổi số trong ngành thuế.
Cùng với đó, công tác điều hành phát hành trái phiếu Chính phủ sẽ được thực hiện linh hoạt; các phương án huy động vốn mới sẽ được nghiên cứu nhằm đa dạng hóa nguồn lực cho ngân sách. Việc thực hành tiết kiệm chi, phấn đấu tiết kiệm thêm khoảng 10% chi thường xuyên cũng sẽ được triển khai để tăng nguồn lực cho an sinh xã hội và đầu tư phát triển.
Đáng chú ý, Bộ Tài chính tập trung đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, nhất là các dự án trọng điểm quốc gia; tháo gỡ các vướng mắc về đất đai, giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư để sớm đưa dự án vào khai thác, tạo động lực tăng trưởng.
Ngoài ra, nghiên cứu, đề xuất các cơ chế, chính sách vượt trội nhằm thu hút các quỹ đầu tư quốc tế; hoàn thiện cơ chế khuyến khích doanh nghiệp FDI mở rộng đầu tư gắn với chuyển giao công nghệ và phát triển nguồn nhân lực. Đồng thời, triển khai thí điểm vận hành sàn giao dịch tài sản số, góp phần phát triển thị trường tài chính theo hướng hiện đại, minh bạch.
Các giải pháp điều hành sẽ tiếp tục được triển khai quyết liệt trong các quý còn lại của năm 2026, nhằm tạo chuyển biến rõ nét hơn, góp phần hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội đã đề ra.
