AI đang tái định hình xu hướng thương mại điện tử

AI đang chi phối hành vi mua sắm trên mạng

Theo Google, với việc người dùng chế độ AI (AI Mode)/hoặc tổng quan AI (AI Overviews) tại Đông Nam Á khẳng định họ có thể đưa ra quyết định nhanh hơn (82%) và tự tin hơn (80%) nhờ vào các tính năng AI. Mức độ sử dụng công cụ Tìm kiếm trong khu vực đang chạm mốc cao nhất từ trước đến nay. Xu hướng này đặc biệt đúng với thế hệ Gen Z, với 86% người dùng ghi nhận công cụ này giúp họ kiểm soát sự mệt mỏi khi đưa ra quyết định mua sắm. Thực tế này cũng được phản ánh rõ nét tại thị trường Việt Nam.

Theo Báo cáo “The State of Consumer AI in Vietnam 2025” của Decision Lab, 78% người Việt Nam trực tuyến đã sử dụng ít nhất một nền tảng AI trong 3 tháng qua, trong đó thế hệ Gen Z đang dẫn đầu về cả mức độ sử dụng lẫn tần suất tương tác hàng ngày.

Một điểm nhấn nữa về thương mại điện tử tại khu vực Đông Nam Á cũng như thị trường Việt Nam là hình thức thương mại qua video (video commerce). Hình thức này ghi nhận mức tăng trưởng gấp 5 lần trong ba năm qua, chiếm 25% tổng giá trị hàng hóa của ngành thương mại điện tử toàn khu vực.

Tại Việt Nam, xu hướng này cũng được thể hiện rõ nét. Theo Báo cáo Thị trường Thương mại điện tử Quý 1 năm 2026 từ Metric.vn, tổng doanh số trên các nền tảng lớn trong nước đã bứt phá mạnh mẽ khi đạt 148,6 nghìn tỷ đồng (tăng 46,60% so với cùng kỳ năm ngoái). Đáng chú ý, các ngành hàng vốn là thế mạnh tuyệt đối của thương mại video tiếp tục bùng nổ – dẫn đầu là nhóm hàng Làm đẹp khi duy trì vị trí số một với doanh thu 24,4 nghìn tỷ đồng, theo sau là Thời trang nữ với mức tăng vọt 74,75%, chạm mốc 21,0 nghìn tỷ đồng.

Xu hướng chuyển dịch này đang mở rộng với tốc độ chưa từng thấy trên YouTube thông qua Chương trình Tiếp thị liên kết YouTube Shopping (YouTube Shopping Affiliate Programme). Tính năng này cho phép các nhà sáng tạo gắn thẻ sản phẩm trực tiếp ngay trong video, video ngắn (Shorts) và các phiên phát trực tiếp (live stream), giúp người xem mua sắm liền mạch khi đang theo dõi.

Kể từ khi ra mắt cách đây 2 năm, hiện đã có hơn 6 triệu video trong khu vực tích hợp các thẻ mua sắm này. Với hơn 50% nhà sáng tạo đủ điều kiện đăng ký tham gia, tổng số tiền chi trả cho họ đã tăng vọt hơn 105% so với cùng kỳ năm ngoái.

Theo số liệu công bố tại sự kiện Google Marketing Live 2025, hiệu suất trên đã được chứng minh cụ thể tại thị trường Việt Nam, khi YouTube mang lại tỷ suất hoàn vốn (ROI) cao gấp 2,9 lần so với truyền hình truyền thống (linear TV) và cao hơn 1,2 lần so với các nền tảng mạng xã hội khác.

Bà Sapna Chadha, Phó Chủ tịch Google phụ trách khu vực Đông Nam Á và Nam Á, cho biết: Khi người dùng nhận thấy công cụ Tìm kiếm ngày càng đa năng và tiện ích, AI đang tái định hình cách họ khám phá cũng như mua sắm trên khắp khu vực. Chúng tôi đang tập trung nguồn lực vào sự dịch chuyển này trên công cụ Tìm kiếm, đồng thời phát huy tối đa sức mạnh của các nhà sáng tạo YouTube để đồng hành cùng doanh nghiệp xây dựng những trải nghiệm mua sắm tối ưu hơn.

Quảng cáo của doanh nghiệp sẽ được tối ưu hóa

Đáng chú ý, các xu hướng nói trên sẽ được “kích hoạt” mạnh mẽ hơn với loạt công cụ mới được Google triển khai mới đây. Theo đó, Google sẽ triển khai bộ giải pháp Truyền thông Thương mại (Commerce Media Suite), giúp các doanh nghiệp sở hữu gian hàng trên sàn thương mại điện tử kết nối thẳng nhóm khách hàng tiềm năng từ quảng cáo YouTube đến ngay trang mua sắm.

Nhờ khai thác dữ liệu theo thời gian thực như xu hướng tìm kiếm hay các mặt hàng trong giỏ hàng, cả đơn vị vận hành sàn và nhãn hàng đều có thể chủ động gợi ý những sản phẩm phù hợp nhất với nhu cầu người xem. Công cụ này đang được Google hợp tác thử nghiệm mới cùng Shopee và bước đầu ghi nhận nhiều tín hiệu khả quan.

Bên cạnh đó, Google sẽ cho phép các thương hiệu quảng bá trực tiếp các video của nhà sáng tạo YouTube dưới dạng quảng cáo trong chính các chiến dịch của họ. Bằng cách chạy hiển thị tự nhiên từ chính tài khoản của nhà sáng tạo, các quảng cáo này sẽ hòa trộn vào bảng tin của người dùng, cho phép các thương hiệu mở rộng quy mô thông điệp của mình vượt xa phạm vi tiếp cận tự nhiên, đồng thời thúc đẩy mức độ tương tác cao hơn đáng kể cho các nhà sáng tạo.

Google cũng sẽ cho phép các sàn thương mại điện tử và nhà bán lẻ tận dụng những video tiếp thị có hiệu suất cao để chuyển hóa thành quảng cáo trả phí để mở rộng phạm vi tiếp cận. Mô hình trên mang lại lợi ích kép cho cả đôi bên: doanh nghiệp có thể đưa sản phẩm tới tệp khách hàng đại chúng hơn, trong khi các đối tác nội dung lại có thêm nguồn thu nhập từ hoa hồng mỗi khi quảng cáo chuyển đổi thành đơn hàng thành công.

Ngoài ra, nhờ tính năng tìm kiếm thông minh được hỗ trợ bởi AI, các nhà tiếp thị có thể tìm kiếm nhà sáng tạo theo từ khóa, danh mục hoặc xu hướng – đồng thời xem các phân tích chi tiết như nhân khẩu học của người xem và mức độ tương tác trước khi chủ động liên hệ. Các thương hiệu có thể quảng bá nội dung của nhà sáng tạo dưới dạng quảng cáo và đo lường xem nội dung nào hoạt động hiệu quả nhất. Đây là giải pháp toàn diện giúp chuyển hóa các hoạt động hợp tác với nhà sáng tạo thành kết quả kinh doanh thực tế.

Các giải pháp đo lường thế hệ mới do AI hỗ trợ sẽ đảm bảo tính minh bạch tuyệt đối về tỷ suất hoàn vốn (ROI), giúp các nhà quảng cáo luôn dẫn đầu trong kỷ nguyên thương mại mới này, bà Sapna Chadha nhấn mạnh thêm.