Thủ tướng: Mọi kiến nghị của doanh nghiệp phải được xử lý đến cùng

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu kết luận Hội nghị.

Công khai kết quả xử lý là phương thức hiệu quả để tăng cường giám sát

Phát biểu kết luận Hội nghị Thường trực Chính phủ với cộng đồng doanh nghiệp ngày 18/7, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng ghi nhận nhiều ý kiến tâm huyết, trách nhiệm của cộng đồng doanh nghiệp, thể hiện sự quan tâm không chỉ đối với sự phát triển của doanh nghiệp, mà còn với mục tiêu phát triển chung của đất nước. Qua tổng hợp, Hội nghị ghi nhận 53 nhóm khó khăn, vướng mắc, kiến nghị, song số nội dung được xử lý triệt để còn ít.

Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương giải quyết dứt điểm ngay những vấn đề thuộc thẩm quyền và đã đủ căn cứ pháp lý; đối với các nội dung liên quan đến cơ chế, chính sách hoặc vượt thẩm quyền phải khẩn trương đề xuất phương án xử lý, báo cáo cấp có thẩm quyền trong thời gian sớm nhất.

Đáng chú ý, Thủ tướng yêu cầu toàn bộ nội dung trả lời kiến nghị của doanh nghiệp phải được công khai trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, Cổng Thông tin điện tử của Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp và VCCI để cộng đồng doanh nghiệp, người dân theo dõi, đánh giá việc xử lý đã thỏa đáng, đáp ứng đúng yêu cầu thực tiễn hay chưa.

Theo Thủ tướng, thời gian qua vẫn còn tình trạng doanh nghiệp nhận được những câu trả lời chỉ dừng ở việc viện dẫn quy định pháp luật mà chưa giải quyết đến cùng vấn đề đặt ra.

Việc công khai kết quả xử lý sẽ là phương thức hiệu quả để tăng cường giám sát, nâng cao trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương, đồng thời khắc phục tình trạng trả lời chung chung.

Thủ tướng đánh giá cao nhiều kiến nghị của doanh nghiệp liên quan đến phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, các dự án năng lượng, điện, đặc biệt là điện gió, điện mặt trời, du lịch và vật liệu xây dựng.

Đánh giá kết quả phát triển doanh nghiệp thời gian qua, Thủ tướng cho biết cả 3 khu vực doanh nghiệp gồm doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đều có bước phát triển tích cực. Đến hết tháng 6/2026, cả nước có trên 1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động, với tổng vốn đăng ký trên 30 triệu tỷ đồng, đóng góp hơn 60% GDP, thu hút trên 17,6 triệu lao động và đóng góp khoảng 55% tổng thu ngân sách nhà nước.

Tuy nhiên, Thủ tướng cũng chỉ rõ một số tồn tại, hạn chế. Hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước chưa tương xứng với tiềm năng; doanh nghiệp tư nhân chủ yếu có quy mô nhỏ và vừa, còn hạn chế về vốn, quản trị, công nghệ và khả năng tham gia chuỗi giá trị; khu vực FDI có mức độ liên kết với doanh nghiệp trong nước còn thấp, chuyển giao công nghệ và tỷ lệ nội địa hóa chưa cao.

Bên cạnh đó, môi trường kinh doanh vẫn còn nhiều rào cản trong cả thể chế và khâu thực thi; thị trường vốn, lao động, khoa học công nghệ chưa đáp ứng yêu cầu phát triển, trong khi một bộ phận doanh nghiệp chưa chủ động tham gia hoàn thiện thể chế và chưa thực hiện tốt việc tuân thủ pháp luật.

Thủ tướng nhấn mạnh, mọi chủ trương, chính sách phải hướng tới xây dựng môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, ổn định, minh bạch; bảo đảm quyền tự do kinh doanh, tiếp cận bình đẳng các nguồn lực, khuyến khích đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.

“Thể chế không còn là điểm nghẽn, nhưng thể chế là nền tảng kiến tạo phát triển mạnh mẽ hơn thì vẫn phải tiếp tục hoàn thiện thời gian tới”, Thủ tướng nói, đồng thời yêu cầu các bộ, ngành, địa phương hành động với tinh thần “khẩn trương - quyết liệt - hiệu quả - không né tránh - không đùn đẩy”, để kết quả cuối cùng được doanh nghiệp cảm nhận rõ qua việc giảm thời gian, chi phí tuân thủ, nâng cao niềm tin vào môi trường đầu tư, kinh doanh và đóng góp trực tiếp cho tăng trưởng kinh tế.

6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm để khơi thông nguồn lực, thúc đẩy tăng trưởng

Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng, Thủ tướng đề nghị Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương tập trung thực hiện quyết liệt 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Trước hết, tiếp tục hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh cải cách thực chất thủ tục hành chính, coi đây là nền tảng cho phát triển trong giai đoạn tới. Các bộ khẩn trương hoàn thiện các dự án luật trình Quốc hội trong năm 2026, đồng thời bảo đảm các nghị định, thông tư hướng dẫn được trình kèm và công bố công khai để doanh nghiệp, người dân tham gia góp ý.

Quang cảnh Hội nghị.

Thủ tướng yêu cầu xây dựng đầy đủ các quy định chuyển tiếp để không phát sinh khoảng trống pháp lý khi văn bản hướng dẫn chưa được ban hành; đồng thời, các vướng mắc đã được giải quyết cần được chia sẻ tới các bộ, ngành và 34 tỉnh, thành phố để thống nhất cách thực hiện, tránh tình trạng doanh nghiệp gặp cùng một khó khăn ở nhiều địa phương khác nhau.

Các bộ, ngành, địa phương cũng phải khẩn trương rà soát toàn diện các quy định về đầu tư, đất đai, quy hoạch, xây dựng, môi trường, đấu thầu, thuế, hải quan và kiểm tra chuyên ngành; chủ động xử lý các vướng mắc thuộc thẩm quyền, chấm dứt tình trạng quy định chồng chéo, cách hiểu khác nhau và né tránh trách nhiệm.

Đồng thời, tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính theo hướng chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, tăng cường số hóa, liên thông dữ liệu; người đứng đầu phải chịu trách nhiệm nếu để hồ sơ quá hạn hoặc phát sinh thủ tục ngoài quy định.

Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính, các địa phương và VCCI được giao phối hợp chặt chẽ, ứng dụng khoa học công nghệ và trí tuệ nhân tạo trong rà soát, xử lý vướng mắc.

Nhóm nhiệm vụ thứ hai là khơi thông các nguồn lực về vốn, đất đai và đầu tư. Bộ Tài chính cùng các bộ, ngành tiếp tục phát triển lành mạnh thị trường vốn, thị trường trái phiếu doanh nghiệp; ưu tiên phát triển thị trường vốn trong nước làm kênh huy động vốn dài hạn, đồng thời hoàn thiện Đề án cải cách tổng thể thị trường tài chính và thúc đẩy hoạt động của Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng.

Bộ Tài chính và các địa phương tập trung tháo gỡ dứt điểm các vướng mắc về đất đai, giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư; rà soát, xử lý các dự án chậm triển khai, bảo đảm không để đất đai, tài sản và nguồn lực tiếp tục bị lãng phí.

Đồng thời, xử lý kịp thời việc hoàn thuế, thanh quyết toán vốn đầu tư công, các nghĩa vụ thanh toán của Nhà nước và các kiến nghị của doanh nghiệp liên quan đến giá đất, giấy phép lao động, visa. Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, mở rộng khả năng tiếp cận tín dụng cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Nhóm nhiệm vụ thứ ba là giảm chi phí cho doanh nghiệp, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh. Các bộ, ngành tiếp tục cắt giảm chi phí logistics, kiểm tra chuyên ngành và các chi phí tuân thủ không cần thiết; quản lý theo rủi ro, hạn chế kiểm tra chồng chéo và đánh giá đầy đủ tác động của chính sách mới đối với doanh nghiệp.

Thứ tư, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển nguồn nhân lực và xây dựng lực lượng doanh nghiệp Việt Nam lớn mạnh. Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì hoàn thiện cơ chế, chính sách thúc đẩy khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh; phát huy vai trò doanh nghiệp dẫn dắt trong các ngành then chốt, hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và tăng cường liên kết giữa viện, trường với doanh nghiệp.

Các bộ, ngành, địa phương tập trung phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao gắn với nhu cầu doanh nghiệp; tiếp tục triển khai các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp và hoàn thành đúng tiến độ Kế hoạch hành động 100 ngày về chuyển đổi số.

Thứ năm, phát huy vai trò của từng khu vực doanh nghiệp và tăng cường liên kết thực chất. Doanh nghiệp nhà nước phải giữ vai trò dẫn dắt trong các ngành, lĩnh vực chiến lược, đi đầu về đầu tư, đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và tạo thị trường cho doanh nghiệp trong nước.

Doanh nghiệp tư nhân được tạo điều kiện bình đẳng trong tiếp cận nguồn lực, cơ hội đầu tư, đấu thầu và mua sắm công; các doanh nghiệp lớn phát huy vai trò dẫn dắt, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Đối với khu vực FDI, chuyển mạnh từ thu hút số lượng sang chất lượng, gắn ưu đãi đầu tư với chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực, nâng tỷ lệ nội địa hóa và phát triển doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi cung ứng.

Các bộ, ngành đồng thời xây dựng cơ chế liên kết thực chất giữa ba khu vực doanh nghiệp thông qua các chương trình hợp tác, dự án, hợp đồng và đơn hàng cụ thể, lấy kết quả liên kết và tỷ lệ nội địa hóa làm thước đo hiệu quả.

Nhóm nhiệm vụ thứ sáu là nâng cao hiệu lực tổ chức thực hiện và kỷ luật hành chính. Thủ tướng nhấn mạnh, chủ trương, thể chế và chính sách cơ bản đã được ban hành, vì vậy trọng tâm thời gian tới là nâng cao chất lượng thực thi.

Các bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ và Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố phải trực tiếp chỉ đạo, kiểm tra và chịu trách nhiệm cá nhân về kết quả thực hiện; không đùn đẩy, né tránh trách nhiệm hoặc chờ hướng dẫn đối với những vấn đề pháp luật đã quy định rõ.

Các cơ quan phải lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ; thực hiện phân cấp, phân quyền gắn với tăng cường kiểm tra, giám sát để tránh phát sinh thêm khó khăn cho doanh nghiệp.

Thủ tướng Lê Minh Hưng tin tưởng rằng, với sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị, sự chủ động, tích cực, trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương và tinh thần đổi mới, khát vọng vươn lên của cộng đồng doanh nghiệp, chúng ta sẽ nỗ lực khơi thông hiệu quả mọi nguồn lực, biến khó khăn thành động lực, biến thách thức thành cơ hội, thực hiện thắng lợi mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số trong năm 2026, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và tạo nền tảng vững chắc để đất nước phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn tới.