Liên kết chiến lược cho tăng trưởng bền vững
Phát biểu về mối quan hệ hợp tác giữa Italia và ASEAN, ông Lorenzo Tavazzi – Đối tác cấp cao, Thành viên HĐQT Ngôi nhà châu Âu – Ambrosetti nhấn mạnh, khu vực ASEAN đang là tâm điểm kinh tế thế giới với sức bật mạnh mẽ: tốc độ tăng trưởng GDP thực tế tích lũy giai đoạn 2018–2023 đạt 160 điểm phần trăm, cao gấp 5 lần mức trung bình châu Á. Các nước ASEAN liên tục được đánh giá cao về đầu tư R&D và dự kiến sẽ tiếp tục tăng trưởng bùng nổ, đạt khoảng 1,7 nghìn tỷ USD tăng trưởng GDP tích lũy vào năm 2030. Các nước ASEAN ngày càng khẳng định vai trò chiến lược của mình.
Đặc biệt, với tốc độ số hóa mạnh mẽ, ASEAN sẽ sớm có cộng đồng dân số trực tuyến trẻ và năng động nhất toàn cầu. Từ phía châu Âu, Italia – nền kinh tế lớn thứ 3 châu lục được xem là đối tác tự nhiên và giàu tiềm năng. Sức mạnh của Italia đến từ hệ sinh thái công nghiệp vững chắc và mạng lưới hơn 340.000 doanh nghiệp và nhỏ (gấp đôi Đức).
Đáng chú ý, kim ngạch thương mại giữa ASEAN và Italia vượt hơn 20 tỷ USD, trong đó xuất khẩu của Italia sang khu vực ASEAN đạt 9,7 tỷ USD và xuất khẩu của ASEAN sang ITALIA đạt 12 tỷ USD. Trong 5 năm qua, thương mại song phương đã tăng trưởng 52% - một tốc độ tăng trưởng vượt trội so với mức tăng của Vương quốc Anh (13%), Đức (12,8%) và Pháp (12,7%) cho thấy sự năng động đáng kể trong quan hệ kinh tế giữa Italia và ASEAN.
Khi căng thẳng địa chính trị và gián đoạn chuỗi cung ứng đang tái định hình thương mại toàn cầu, sự hợp tác của Italia với ASEAN đóng vai trò như một cầu nối giữa châu Âu và Đông Nam Á, góp phần củng cố sự ổn định, khả năng chống chịu và tăng trưởng toàn diện.
Là thành viên tích cực, năng động và có trách nhiệm của ASEAN, Việt Nam luôn đồng hành cùng khu vực trên con đường hội nhập và phát triển bền vững. Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung dự trực tuyến tại đầu cầu Hà Nội phát biểu nhấn mạnh, Việt Nam tự hào là đối tác thương mại lớn nhất của Italia trong ASEAN, đồng thời là điểm đến chiến lược của các nhà đầu tư châu Âu – nơi hội tụ niềm tin, cơ hội và tiềm năng hợp tác lâu dài.
Việt Nam đang triển khai Chiến lược phát triển quốc gia giai đoạn 2021–2030, với ba đột phá chiến lược là: Hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường hiện đại, minh bạch, hội nhập; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao gắn với khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; và xây dựng hạ tầng đồng bộ, thông minh, tạo nền tảng cho nền kinh tế năng động và bền vững.
Việc triển khai ba đột phá chiến lược này không chỉ củng cố nội lực phát triển của Việt Nam, mà còn mở rộng không gian hợp tác giữa ASEAN và Italia. Một Việt Nam phát triển toàn diện về thể chế, con người và hạ tầng sẽ trở thành mắt xích quan trọng kết nối các chuỗi giá trị giữa ASEAN và EU, trong đó có Italia, phát triển ngày càng thực chất, hiệu quả và bền vững.
Hướng tới tăng trưởng xanh và đổi mới sáng tạo
Đánh giá cao chủ đề của diễn đàn năm nay là tăng trưởng xanh; chuyển đổi số và năng lượng tái tạo, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được cho biết, đây cũng là chủ đề mà TP. Hồ Chí Minh đang hướng tới sau sáp nhập. Trong đó, khu vực Bình Dương (cũ) sẽ là thủ phủ công nghiệp; khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu là thủ phủ kinh tế biển và khu vực TP. Hồ Chí Minh (cũ) là thủ phủ của công nghệ cao, chíp bán dẫn, đổi mới sáng tạo, Big Data.
Theo ông Nguyễn Văn Được, sau hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao và hơn một thập kỷ trở thành Đối tác chiến lược, Việt Nam và Italia đã không ngừng củng cố tình hữu nghị, mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực. Italia hiện là đối tác thương mại lớn thứ ba của Việt Nam tại châu Âu, với kim ngạch hai chiều đạt hơn 4 tỷ USD trong nửa đầu năm 2025.
Riêng tại TP. Hồ Chí Minh, Italia đứng thứ 24 trong số 129 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư, với tổng vốn gần 135 triệu USD. Sự hiện diện của các định chế tài chính lớn như SACE và SIMEST cho thấy niềm tin và cam kết mạnh mẽ của cộng đồng doanh nghiệp Italia đối với thị trường Việt Nam.
TP. Hồ Chí Minh tự hào là địa phương tiên phong trong thúc đẩy hợp tác giữa Việt Nam và các quốc gia ASEAN, đã thiết lập quan hệ hữu nghị với 12 địa phương trong khu vực và tham gia tích cực vào nhiều sáng kiến hợp tác như Mạng lưới Thành phố thông minh ASEAN hay Hội nghị Thượng đỉnh các thành phố thế giới.
Với nền tảng đó, TP. Hồ Chí Minh có đủ điều kiện để trở thành điểm kết nối quan trọng trong hợp tác giữa Italia và ASEAN. Là trung tâm kinh tế – tài chính lớn nhất cả nước, thành phố sẵn sàng phối hợp cùng các cơ quan, tổ chức xúc tiến và doanh nghiệp Italia nhằm mở rộng hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư – góp phần làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam – Italia và tăng cường kết nối giữa Italia với khu vực ASEAN năng động.
Đối thoại Cấp cao ASEAN – Italia lần thứ 9 được tổ chức dưới sự chủ trì của UBND TP. Hồ Chí Minh, The European House – Ambrosetti (TEHA) và Associazione Italia – ASEAN, với sự đồng hành của Ban Thư ký ASEAN và Tập đoàn Becamex, có sự tham dự của hơn 500 khách mời gồm lãnh đạo Bộ ngành, địa phương và đại diện các tổ chức quốc tế từ ASEAN và Italia, các cơ quan đại diện ngoại giao, doanh nghiệp, chuyên gia...
