 |
| Các địa phương tăng tốc giải ngân đầu tư công, tháo gỡ dự án và khơi thông nguồn lực tạo dư địa cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Ảnh: Internet |
Theo Cục Thống kê (Bộ Tài chính), quý III/2026, tổng sản phẩm trong nước (GDP) ước tăng 9,95% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn mức tăng 8,15% của quý I và 8,81% của quý II. Tính chung 9 tháng năm 2026, GDP cả nước ước tăng 9,01%.
Cả nước có 12/34 địa phương tăng trưởng GRDP 9 tháng đạt hai con số, gồm Quảng Ninh, Hà Tĩnh, Hải Phòng, Bắc Ninh, Ninh Bình, Thái Nguyên, Hưng Yên, Khánh Hòa, Đà Nẵng, Tây Ninh, Phú Thọ và Đồng Nai. TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội lần lượt tăng 9,06% và 8,85%, cao hơn khoảng 0,7 điểm phần trăm so với tốc độ tăng 6 tháng.
Để đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong cả năm thì tăng trưởng GDP quý IV phải ở mức trên 12,5%, đây là áp lực rất lớn, nhiệm vụ rất nặng nề đòi hỏi các bộ, ngành, địa phương phải quyết tâm và nỗ lực cao nhất.
Những giải pháp giúp các địa phương đạt kết quả tích cực trong 9 tháng cũng sẽ là trọng tâm được đẩy mạnh trong những tháng cuối năm.
Chia sẻ tại Diễn đàn Kinh tế mới năm 2026 với chủ đề “Chính sách đột phá và sức bật của địa phương, doanh nghiệp” diễn ra chiều 3/10, bà Nguyễn Thị Hoàng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai cho biết, để thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số, tỉnh tập trung cụ thể hóa kịp thời các chủ trương của Trung ương thành chương trình, kế hoạch và nhiệm vụ phù hợp với thực tiễn; giao rõ mục tiêu, giải pháp và trách nhiệm tổ chức thực hiện.
Đáng chú ý, một trong những cách làm của Đồng Nai là phát động đợt thi đua đặc biệt 500 ngày nhằm tạo chuyển biến về kỷ luật, kỷ cương và năng lực tổ chức thực hiện. Yêu cầu thi đua được chuyển thành các yêu cầu cụ thể trong quản trị và thực thi công vụ, gắn nhiệm vụ với sản phẩm đầu ra, tiến độ hoàn thành và trách nhiệm người đứng đầu.
Tỉnh đồng thời thành lập Ban Chỉ đạo tăng trưởng và thu ngân sách nhà nước do Chủ tịch UBND tỉnh làm Trưởng ban, tạo đầu mối thống nhất theo dõi, đôn đốc và xử lý khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện.
“Khi có một đầu mối chỉ đạo thống nhất, các mục tiêu tăng trưởng của từng ngành được kết nối với nhau, các vấn đề liên ngành được xử lý nhanh hơn; đồng thời, trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị và người đứng đầu được xác định rõ hơn”, bà Hoàng cho biết.
Một điểm đáng chú ý khác là Đồng Nai điều hành tăng trưởng bằng kịch bản chi tiết theo từng quý, từng khu vực kinh tế và từng ngành, thay vì chỉ xác định mục tiêu GRDP cả năm. Trong năm 2026, tỉnh đã ban hành 4 quyết định xây dựng và điều chỉnh kịch bản tăng trưởng kinh tế, qua đó xác định ngành nào là động lực, ngành nào còn dư địa, ngành nào cần tập trung hỗ trợ và ngành nào phải có giải pháp thay đổi ngay.
Cùng với đó, các dự án còn khó khăn, vướng mắc được rà soát, phân loại để xác định nguyên nhân, thẩm quyền và phương án xử lý. Với các dự án đủ điều kiện tiếp tục triển khai, tỉnh tập trung tháo gỡ theo từng nhóm vấn đề; những nội dung vượt thẩm quyền được phối hợp với các cơ quan Trung ương xử lý; các dự án không còn khả năng triển khai được thực hiện thủ tục xử lý theo quy định.
Về dài hạn, Đồng Nai xác định phát triển kết cấu hạ tầng chiến lược, nhất là hạ tầng giao thông kết nối với TP. Hồ Chí Minh, các trung tâm kinh tế trong vùng và Cảng hàng không quốc tế Long Thành, là nền tảng để mở rộng không gian phát triển và tạo thêm dư địa tăng trưởng.
“Với yêu cầu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn hiện nay, Đồng Nai xác định không thể chỉ dựa vào các động lực truyền thống như công nghiệp chế biến, xuất khẩu, tiêu dùng và đầu tư công như thời gian qua mà phải đồng thời hình thành những động lực tăng trưởng mới”, bà Hoàng nhấn mạnh.
Theo định hướng này, tỉnh hướng tới chuyển dần mô hình tăng trưởng từ dựa nhiều vào mở rộng quy mô sang dựa nhiều hơn vào năng suất, công nghệ, đổi mới sáng tạo và giá trị gia tăng.
Trong đó, Đồng Nai tập trung phát triển hệ sinh thái Cảng hàng không quốc tế Long Thành và đô thị sân bay; lấy sân bay Long Thành làm hạt nhân để nghiên cứu hình thành khu thương mại tự do, khu công nghệ số tập trung, khu đổi mới sáng tạo, khu giáo dục đại học và các mô hình kinh tế mới. Hành lang sông Đồng Nai cũng được xác định là trục kinh tế, đô thị và dịch vụ, tạo thêm không gian phát triển mới.
Cũng tại Diễn đàn, ông Nguyễn Văn Đệ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An cho biết, GRDP 9 tháng của tỉnh tăng 9,75%, xếp thứ 14/34 tỉnh, thành phố. Riêng quý III tăng 10,11%.
Thực hiện Nghị quyết số 39-NQ/TW ngày 18/7/2023 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển tỉnh Nghệ An đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, tỉnh đặt mục tiêu trở thành tỉnh khá của cả nước và cực tăng trưởng tầm quốc gia, với tốc độ tăng trưởng giai đoạn đến năm 2030 đạt từ 11-12% trở lên.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là kiến tạo không gian phát triển mới, định hình các cực tăng trưởng động lực. Theo đó, năm 2026, Nghệ An đã hoàn thành, công bố điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, xác định rõ hơn vai trò của trung tâm động lực, cực tăng trưởng, vùng phát triển và hành lang kinh tế.
 |
| Phối cảnh dự án Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập. |
Cùng với Thanh Hóa và Hà Tĩnh, Nghệ An phát triển hành lang ven biển vùng Thanh Hóa - Nghệ An - Hà Tĩnh dựa trên sự bổ trợ, cộng hưởng giữa 3 Khu kinh tế Nghi Sơn, Khu kinh tế Đông Nam và Khu kinh tế Vũng Áng, hướng tới trở thành trung tâm công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và động lực của Bắc Trung Bộ.
“Quy hoạch chỉ phát huy giá trị khi được cụ thể hóa bằng các dự án ưu tiên đầu tư và nguồn lực thực hiện”, ông Nguyễn Văn Đệ nhấn mạnh.
Theo đó, Nghệ An đang thúc đẩy các công trình hạ tầng có khả năng tăng cường kết nối, mở rộng năng lực sản xuất và thu hút đầu tư. Ngay từ đầu nhiệm kỳ, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã thành lập Ban Chỉ đạo các công trình trọng điểm do đồng chí Bí thư Tỉnh ủy trực tiếp chỉ đạo. Năm 2026, tỉnh đã khởi công nhiều dự án trọng điểm như cao tốc Vinh - Thanh Thủy, Nhiệt điện Quỳnh Lập, Cảng nước sâu Cửa Lò, hạ tầng Cảng hàng không quốc tế Vinh...
Song song với mở rộng không gian phát triển, tỉnh tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực. Để đạt tốc độ tăng trưởng từ 11-12% trở lên, Nghệ An cần huy động khoảng 1,15 triệu tỷ đồng, gấp 2,5 lần giai đoạn trước.
Trong điều kiện ngân sách còn hạn chế, tỉnh xác định đầu tư phải tập trung, có trọng tâm, trọng điểm; chuyển xúc tiến đầu tư từ chiều rộng sang chiều sâu, hướng tới những nhà đầu tư có tiềm lực, phù hợp với định hướng phát triển. Các dự án tồn đọng, vướng mắc cũng được tập trung xử lý nhằm đưa đất đai và các nguồn lực chưa được phát huy trở lại phục vụ phát triển.
Từ thực tiễn điều hành, Nghệ An xác định cần kiên trì chuẩn bị “5 sẵn sàng” trong thu hút đầu tư, gồm sẵn sàng về quy hoạch, hạ tầng thiết yếu, mặt bằng sạch, nguồn lực và cải cách, cải thiện chất lượng môi trường đầu tư, kinh doanh.
Theo ông Đệ, “sức bật của một địa phương được hình thành khi không gian phát triển được tổ chức hợp lý, doanh nghiệp có cơ hội và môi trường thuận lợi để phát triển, nguồn lực được đưa vào sử dụng có hiệu quả và bộ máy thực thi giải quyết được những vấn đề thực tế”.
Trước đó, tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 9/2026 và trực tuyến với các bộ ngành, địa phương, nhiều địa phương cũng đưa ra các giải pháp tăng tốc trong những tháng cuối năm, trong đó đầu tư công và tháo gỡ các dự án tiếp tục được xác định là những động lực quan trọng.
Theo Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng, riêng quý III, GRDP Thủ đô tăng 10,02%, đưa tăng trưởng 9 tháng đạt 8,85%. Đầu tư và xây dựng đang trở thành một trong những động lực quan trọng khi tổng vốn đầu tư 9 tháng tăng 19%, vốn thực hiện từ nguồn ngân sách do địa phương quản lý tăng 80%.
Hà Nội đã chủ động bổ sung 80.000 tỷ đồng vào kế hoạch đầu tư công để tập trung cho các dự án trọng điểm. Nhiều công trình hạ tầng lớn đang được đẩy nhanh như các tuyến vành đai, cầu vượt sông Hồng, các trục hướng tâm và 5 tuyến đường sắt đô thị.
Tuy nhiên, hoạt động sản xuất, kinh doanh vẫn đối mặt với những khó khăn khi số doanh nghiệp quay trở lại hoạt động chưa thực sự ổn định, tồn kho sản xuất còn lớn, một số ngành xuất khẩu phục hồi chậm; CPI bình quân 9 tháng tăng 4,91%.
Trong 3 tháng cuối năm, Hà Nội tiếp tục tăng tốc các nhiệm vụ, dự án, đồng thời đề nghị ưu tiên nguồn lực cho những dự án hạ tầng quốc gia trên địa bàn, trọng tâm là Vành đai 5, các tuyến đường sắt quốc gia qua Hà Nội và các đầu mối giao thông kết nối liên vùng. Thành phố cũng đề nghị sớm áp dụng cơ chế giá đất mới, tháo gỡ khó khăn về tín dụng đối với nhà ở xã hội và bố trí nguồn vốn ưu đãi phù hợp.
Tại TP. Hồ Chí Minh, Phó Chủ tịch Thường trực UBND Thành phố Nguyễn Lộc Hà cho biết, GRDP 9 tháng tăng 9,66%; riêng quý III tăng 9,86%. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội tăng 17,3%; thu ngân sách đạt gần 84,3% dự toán và thu hút FDI đạt hơn 17,8 tỷ USD, gấp 4,2 lần cùng kỳ.
“Bước vào chặng nước rút 3 tháng cuối năm, TP. Hồ Chí Minh tập trung cao độ thực hiện 3 mục tiêu lớn: tăng trưởng kinh tế hai con số, thu ngân sách đạt mốc 1 triệu tỷ đồng và giải ngân 100% vốn đầu tư công được giao”, ông Hà nhấn mạnh.
Để đạt mục tiêu, Thành phố xác định GRDP quý IV cần tăng trên 13,2%, đồng thời khẩn trương giải ngân khoảng 16.000 tỷ đồng vốn đầu tư công còn lại; tháo gỡ khó khăn về mặt bằng, thủ tục cho các dự án quy mô lớn như Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ, dự án lấn biển Cần Giờ, Cảng Cái Mép - Hạ, các tuyến metro và dự án chống ngập giai đoạn 1.
Cùng với thúc đẩy đầu tư, Thành phố tiếp tục hoàn thiện khung khổ pháp lý, triển khai chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội cho thuê giai đoạn 2026-2030, qua đó tạo đà cho tăng trưởng năm 2027 và những năm tiếp theo.
Còn tại Khánh Hòa, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Việt Hùng cho biết, tăng trưởng kinh tế 9 tháng đạt 11,21%; thu ngân sách nhà nước đạt 36.900 tỷ đồng, bằng 98% dự toán; giải ngân vốn đầu tư công đạt 11.000 tỷ đồng, tương đương trên 70% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao.
Đáng chú ý, tỉnh đã xử lý được 106/257 dự án tồn đọng, vướng mắc kéo dài. Khánh Hòa đặt quyết tâm hoàn thành dứt điểm việc xử lý 257 dự án ngay trong năm 2026, đồng thời giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công và thu ngân sách vượt chỉ tiêu được giao.
Để tạo động lực dài hạn, tỉnh đề xuất hoàn thiện Đề án thành lập Khu kinh tế đặc biệt Vân Phong theo quy định của Luật Phát triển Đô thị để Chính phủ xem xét, trình cấp có thẩm quyền ban hành; đồng thời xây dựng Đề án đưa Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.
Việc đẩy nhanh giải ngân, xử lý các dự án tồn đọng và chuẩn bị những không gian phát triển mới được địa phương xác định là những giải pháp quan trọng để khơi thông nguồn lực, tạo thêm động lực tăng trưởng trong giai đoạn tới.
Có thể thấy, với yêu cầu tăng trưởng GDP quý IV trên 12,5% để hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số, dư địa thời gian còn lại của năm không nhiều. Thực tiễn từ các địa phương cho thấy, trọng tâm của chặng nước rút không chỉ nằm ở tăng tốc giải ngân đầu tư công, mà còn ở tháo gỡ các dự án tồn đọng, đưa đất đai và các nguồn lực đang bị ách tắc vào sử dụng, đồng thời nâng cao hiệu quả điều hành và năng lực thực thi.
Việc khơi thông nguồn lực trong 3 tháng cuối năm vì vậy vừa có ý nghĩa đối với kết quả tăng trưởng năm 2026, vừa tạo nền tảng và dư địa cho tăng trưởng trong năm 2027 và giai đoạn tiếp theo.
