Theo dự thảo nghị quyết trình Chính phủ, người mua nhà thứ hai chỉ được vay tối đa 50% giá trị hợp đồng, và tối đa 30% với nhà thứ ba trở lên. Chính sách này nhằm giảm đầu cơ, góp phần bình ổn thị trường bất động sản.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy quy định này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến người có nhu cầu mua nhà ở thật. Câu chuyện của anh H (Hà Nội) là ví dụ điển hình. Dự định đổi sang nhà rộng hơn, chị buộc phải gác lại kế hoạch vì vướng quy định hạn chế vay vốn cho căn nhà thứ hai. Trường hợp này phản ánh ranh giới mong manh giữa việc kiểm soát đầu cơ và bảo vệ nhu cầu ở thực của người dân.
Các chuyên gia cho rằng, việc hạn chế tín dụng cần có lộ trình rõ ràng, tránh gây “sốc” cho thị trường. Trong đó, trước hết phải hoàn thiện cơ sở dữ liệu về giao dịch bất động sản để xác định rõ ai là nhà đầu tư, ai là người mua ở thực.
Bên cạnh đó, nếu siết vốn đột ngột, nguy cơ “tắc cung” rất lớn khi doanh nghiệp bất động sản không kịp xoay dòng vốn, kéo theo hệ lụy cho các ngành liên quan. Khi tín dụng bị chặn mà khu vực sản xuất chưa đủ hấp dẫn, dòng tiền có thể “chảy chệch” sang kênh phi chính thức, rủi ro cao hơn.
Thay vì chỉ siết cầu, giới chuyên môn đề xuất tăng cung nhà ở xã hội và phát triển thị trường cho thuê. Khi có nhiều lựa chọn với giá hợp lý, người dân sẽ bớt áp lực mua nhà, buộc doanh nghiệp điều chỉnh giá về mức phù hợp hơn.
Các chuyên gia đồng thuận rằng, siết tín dụng là công cụ cần thiết, nhưng phải được triển khai bài bản, kết hợp với chính sách thuế, kiểm soát nợ và thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội. Chỉ khi đó, thị trường bất động sản mới cân bằng, hướng tới giá trị thực, đáp ứng nhu cầu ở thực của đại đa số người dân.
