 |
| Quốc hội “chốt” cơ chế đặc thù tháo gỡ vướng mắc cho các dự án phục vụ APEC 2027 tại Phú Quốc đã thi công trước khi hoàn thiện thủ tục. Ảnh: VPQH |
Theo Nghị quyết, cơ chế, chính sách đặc thù được áp dụng để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong việc thực hiện các dự án, công trình, hạng mục công trình phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027 tại Đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang đã được tổ chức triển khai, đã được thi công xây dựng từ tháng 3/2025 đến trước ngày 18/5/2026, trước khi hoàn thiện thủ tục theo quy định của pháp luật.
Các dự án, công trình thuộc phạm vi áp dụng gồm: dự án thuộc danh mục các dự án phục vụ Hội nghị APEC 2027 ban hành kèm theo Quyết định số 948/QĐ-TTg ngày 17/5/2025 của Thủ tướng Chính phủ về giao nhiệm vụ chuẩn bị các điều kiện và thực hiện một số biện pháp để triển khai nhanh các dự án phục vụ Hội nghị APEC 2027 tại Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang.
Bên cạnh đó là công trình, hạng mục công trình thuộc dự án đối ứng thực hiện trên quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện dự án Trung tâm tổ chức Hội nghị APEC áp dụng loại hợp đồng Xây dựng - Chuyển giao (Dự án BT). Nghị quyết cũng áp dụng đối với hoạt động khai thác, thu hồi khoáng sản, đổ chất thải, tiếp nhận chất thải từ hoạt động xây dựng để phục vụ các dự án, công trình, hạng mục công trình nêu trên.
Nghị quyết áp dụng đối với cơ quan nhà nước, tổ chức, cá nhân tham gia thực hiện các dự án, công trình, hạng mục công trình thuộc phạm vi quy định và cơ quan nhà nước, tổ chức, cá nhân có liên quan.
Trước khi Quốc hội biểu quyết thông qua Nghị quyết, trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, Chính phủ đã chỉ đạo hoàn thiện dự thảo Nghị quyết trên cơ sở kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và ý kiến của các đại biểu Quốc hội.
Về phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng, Chính phủ đã chỉ đạo hoàn thiện theo hướng xác định cụ thể những công trình, dự án đã được tổ chức triển khai, đã thi công xây dựng trong thời gian từ tháng 3/2025 đến trước ngày 18/5/2026.
Theo Bộ trưởng, phạm vi này gồm 3 nhóm: các dự án thuộc danh mục được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 948/QĐ-TTg; công trình, hạng mục thuộc dự án đối ứng thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện Dự án BT Trung tâm hội nghị APEC; hoạt động khai thác, thu hồi khoáng sản, đổ, tiếp nhận chất thải phục vụ các công trình, dự án này.
 |
| Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết. Ảnh: VPQH |
Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho biết, quy định trên nhằm xác định cụ thể và đầy đủ các dự án, công trình được áp dụng cơ chế, chính sách đặc thù xử lý vướng mắc theo ý kiến chỉ đạo của cấp có thẩm quyền. Chính phủ đề nghị không ban hành danh mục kèm theo Nghị quyết của Quốc hội.
Tuy nhiên, tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, Chính phủ đã chỉ đạo rà soát, hoàn thiện đầy đủ các dự án, công trình áp dụng Nghị quyết để báo cáo Quốc hội. Trên cơ sở đó, Chính phủ, các bộ, ngành và UBND tỉnh An Giang sẽ thực hiện đầy đủ trách nhiệm theo dõi, kiểm tra, thanh tra trong quá trình triển khai Nghị quyết.
Bộ trưởng nhấn mạnh, việc áp dụng Nghị quyết đối với các dự án, công trình thuộc phạm vi được cấp có thẩm quyền cho chủ trương, tuyệt đối không mở rộng phạm vi áp dụng hoặc tạo tiền lệ trong việc xử lý các trường hợp tương tự; phù hợp với chủ trương phân cấp, phân quyền đảm bảo tính linh hoạt, phát huy tinh thần địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm.
Về cơ chế kiểm tra, giám sát, hậu kiểm, Chính phủ đã chỉ đạo rà soát, chỉnh lý theo hướng bổ sung cơ chế kiểm soát có sự phối hợp giữa tỉnh An Giang và các bộ, ngành trong xử lý vấn đề đổ thải, tiếp nhận chất thải phát sinh trong quá trình xây dựng; xử lý việc thu hồi, khai thác khoáng sản; tổ chức thẩm định, nghiệm thu công trình, dự án. Mục tiêu là bảo đảm an toàn về môi trường, phòng cháy chữa cháy, an toàn lao động và lợi ích của Nhà nước.
Theo Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn, việc áp dụng cơ chế đặc thù để miễn, giảm một số thủ tục thực chất nhằm chuyển từ phương thức tiền kiểm sang hậu kiểm, nhưng không bỏ qua hay buông lỏng quản lý. Cơ chế này được áp dụng khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện, tiêu chí chặt chẽ. Đồng thời, cơ chế đặc thù không nhằm thay đổi hoặc miễn nghĩa vụ của chủ đầu tư, nhà đầu tư, nhà thầu theo quy định của pháp luật hiện hành.
Về trách nhiệm thi hành Nghị quyết, tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, Chính phủ đã chỉ đạo rà soát, chỉnh lý dự thảo để làm rõ trách nhiệm của Chính phủ, các bộ, ngành và tỉnh An Giang, phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền của các cơ quan theo quy định của Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức chính quyền địa phương.
Bên cạnh đó, dự thảo thể hiện vai trò, trách nhiệm của Chính phủ, các cơ quan của Chính phủ trong việc đồng hành, phối hợp với UBND tỉnh An Giang để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện các dự án, công trình phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027.
Bộ trưởng Bộ Tài chính cũng cho biết, trong quá trình hoàn thiện dự thảo Nghị quyết, UBND tỉnh An Giang và các nhà đầu tư báo cáo Quốc hội, Chính phủ về một số vướng mắc trong việc áp dụng định mức, đơn giá xây dựng của các dự án, công trình phục vụ Hội nghị cấp cao APEC và đề nghị bổ sung cơ chế, chính sách để xử lý tại Nghị quyết.
Theo Chính phủ, đây là những vấn đề mới phát sinh, chưa được UBND tỉnh An Giang báo cáo trong quá trình xây dựng Nghị quyết. Do đó, đến thời điểm báo cáo, chưa có cơ sở để Chính phủ đánh giá toàn diện và báo cáo cấp có thẩm quyền cho chủ trương xử lý. Chính phủ sẽ chỉ đạo UBND tỉnh An Giang và các cơ quan liên quan đánh giá toàn diện những vướng mắc và đề xuất giải pháp xử lý phù hợp, bảo đảm cấp có thẩm quyền xem xét, cho chủ trương xử lý theo quy định.
Nghị quyết sau khi tiếp thu, chỉnh lý có 12 điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/9/2026.
