Hà Nội chủ động nguồn vật liệu cho loạt công trình, dự án trọng điểm

Tuyến vành đai 2,5 là một trong những công trình trọng điểm của Hà Nội. Ảnh: VM

Hiện nay, TP. Hà Nội đang tăng tốc triển khai 12 công trình, dự án trọng điểm, từ cầu, đường vành đai đến hệ thống thoát nước... với quyết tâm đưa các công trình về đích đúng hạn.

Đặc biệt, ngày 22/6 vừa qua, TP. Hà Nội khởi công cùng lúc 5 tuyến đường sắt đô thị trọng điểm, với tổng vốn là hơn 1,3 triệu tỷ đồng; đồng thời khởi công 3 dự án nhà ở cho thuê tại phường Yên Sở, Việt Hưng và Long Biên.

Ngoài ra, Thành phố đang thúc đẩy 90 dự án nhà ở xã hội với gần 81.000 căn, trong đó có 13 dự án đã khởi công.

Với số lượng công trình xây dựng nói trên, việc đáp ứng nguồn nguyên vật liệu để đáp ứng tiến độ trở nên cấp bách.

Hà Nội hiện có nhiều mỏ đất, cát, đá đang được cấp phép khai thác, đóng vai trò quan trọng trong bảo đảm nguồn vật liệu xây dựng phục vụ các công trình hạ tầng và dự án trọng điểm của Thủ đô.

Để đáp ứng nhu cầu vật liệu xây dựng phục vụ các công trình hạ tầng và dự án trọng điểm, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Trương Việt Dũng vừa ký ban hành quyết định về việc phê duyệt Đề án quản lý, phát triển nguồn cung khoáng sản làm vật liệu xây dựng phục vụ các dự án trên địa bàn TP. Hà Nội giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2050.

Đề án nhằm rà soát tổng thể thực trạng công tác quản lý, khai thác, trữ lượng các mỏ khoáng sản phục vụ khai thác làm vật liệu xây dựng; khảo sát đánh giá tổng nhu cầu sử dụng vật liệu rời phục vụ thi công xây dựng các công trình, từ đó đề xuất các giải pháp tăng nguồn cung vật liệu để phục vụ thi công các công trình giai đoạn 2026-2030; đồng thời, nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ tiên tiến trong sản xuất vật liệu xanh, bền vững, thân thiện với môi trường, tìm kiếm vật liệu thay thế các vật liệu truyền thống.

Quan trọng hơn, việc ban hành Đề án cũng nhằm giải quyết nhu cầu vật liệu xây dựng cho Thành phố giai đoạn 2026-2030 và các năm tiếp theo; thực hiện các giải pháp nhằm tăng nguồn cung tại chỗ về vật liệu xây dựng (cát, đá, sỏi, đất đắp nền…) góp phần làm giảm chênh lệch cung - cầu quá lớn hiện nay, giảm tình trạng khan hiếm vật liệu.

Đáng chú ý, Đề án xây dựng, đề xuất về cơ chế điều phối nguồn cung vật liệu liên vùng giữa Thủ đô và các tỉnh lân cận nhằm bù đắp nguồn vật liệu xây dựng thiếu hụt cho các công trình, dự án.

Theo đó, Hà Nội yêu cầu các Sở, ngành có liên quan từ nay tới tháng 12/2026 hoàn thành đề xuất cấp có thẩm quyền ban hành cơ chế điều tiết nguồn khoáng sản là vật liệu xây dựng liên vùng giữa Hà Nội - Hưng Yên - Bắc Ninh - Phú Thọ, tạo điều kiện thuận lợi cho phép các nhà đầu tư, các nhà thầu được cấp phép khai thác khoáng sản, nhận chuyển nhượng quyền khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng để bù đắp nguồn vật liệu thiếu hụt phục vụ cho các dự án.

Đồng thời, các sở, ngành phải đề xuất cấp có thẩm quyền ban hành cơ chế ưu đãi cho các dự án sản xuất vật liệu xanh, thân thiện môi trường, dự án xử lý chất thải rắn, dự án giá cố cải tạo đất như: giới thiệu địa điểm đầu tư dự án, miễn, giảm thuế đầu tư máy móc, thiết bị, thuế tài nguyên, thuế GTGT, hỗ trợ lãi suất vay vốn...

Hướng tới phát triển các công trình xanh, bền vững, Hà Nội yêu cầu ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất vật liệu tái chế, vật liệu xanh, bền vững thay thế vật liệu truyền thống; hạn chế tối đa việc đào bỏ đất thải, nghiên cứu giải pháp tận dụng sử dụng chất thải rắn xây dựng, phụ phẩm công nghiệp (tro xỉ nhiệt điện, xỉ lò cao, bùn thải, đất đào móng, bê tông asphalt cào bóc mặt đường, bê tông phá dỡ...) làm nguyên liệu tái chế, sản xuất vật liệu xây dựng, qua đó góp phần làm tăng nguồn cung vật liệu, giảm thiểu ô nhiễm môi trường;

Thành phố yêu cầu giảm thiểu tối đa việc khai thác tài nguyên khoáng sản thiên nhiên, hướng tới tỉ lệ vật liệu tái chế và phụ phẩm công nghiệp chiếm ít nhất 15-20% tổng lượng vật liệu sử dụng vào năm 2030, góp phần thực hiện cam kết Net Zero 2050 của Việt Nam và xây dựng Thủ đô Hà Nội trở thành đô thị xanh, thông minh, bền vững...

Trong bối cảnh nhu cầu vật liệu xây dựng ngày càng gia tăng, việc chủ động quy hoạch, khai thác và sử dụng hiệu quả nguồn khoáng sản sẽ giúp Hà Nội chủ động nguồn cung vật liệu xây dựng, tránh tình trạng tăng giá vật liệu ảnh hưởng đến tiến độ và hiệu quả đầu tư.