Lãi vay bất động sản 10-12%/năm, huy động thực tế vượt niêm yết

Thanh khoản của các ngân hàng thương mại còn khó khăn.

Theo báo cáo gửi Chính phủ về tình hình kinh tế - xã hội tháng 8 và 8 tháng đầu năm 2026 của Bộ Tài chính, đến ngày 20/8/2026, lãi suất cho vay bình quân của các giao dịch phát sinh mới ở mức 8,93%/năm, tăng 0,85 điểm phần trăm so với cuối năm 2025.

Riêng lãi suất cho vay bất động sản phổ biến ở mức 10-12%/năm; trong đó có 2 ngân hàng thương mại cổ phần có mức lãi suất cho vay bất động sản bình quân lên tới 14-15%/năm.

Ở chiều huy động, lãi suất tiền gửi bình quân của các giao dịch phát sinh mới đến ngày 20/8/2026 ở mức 6,49%/năm, tăng 1,25 điểm phần trăm so với cuối năm trước.

Báo cáo cũng cho biết lãi suất huy động thực tế đối với kỳ hạn 12 tháng khoảng 8,8-9,5%/năm, cao hơn mức niêm yết, trong khi lãi suất cho vay trung và dài hạn bình quân ở mức 8,1-10,5%/năm.

Diễn biến lãi suất diễn ra trong điều kiện tăng trưởng tín dụng tiếp tục cao hơn huy động vốn. Đến ngày 22/8/2026, dư nợ tín dụng đối với nền kinh tế tăng 9,71% so với cuối năm 2025, trong khi huy động vốn tăng 7,97%.

Nếu xét riêng theo đồng tiền, đến ngày 22/8, tín dụng bằng đồng Việt Nam tăng 8,38% so với cuối năm 2025, trong khi huy động vốn bằng đồng Việt Nam tăng 8,77%. Trái lại, tín dụng bằng ngoại tệ tăng tới 47,73%, còn huy động vốn bằng ngoại tệ giảm 1,58%.

Báo cáo của Bộ Tài chính đánh giá, diễn biến này cho thấy thanh khoản của các ngân hàng thương mại còn khó khăn, nhất là khi tín dụng thường có xu hướng tăng nhanh vào cuối năm.

Thiết kế có sự hỗ trợ của AI.

Để bảo đảm thanh khoản, Ngân hàng Nhà nước liên tục chào mua giấy tờ có giá qua nghiệp vụ thị trường mở với kỳ hạn lên tới 91 ngày. Từ đầu năm đến ngày 19/8, Ngân hàng Nhà nước mua giấy tờ có giá với tổng giá trị 2.005.032,4 tỷ đồng, lãi suất 4,5%/năm; dư nợ nghiệp vụ thị trường mở ở mức 179.609,6 tỷ đồng và không phát hành tín phiếu.

Ngân hàng Nhà nước đồng thời chủ động đưa tiền ra với khối lượng lớn qua nghiệp vụ thị trường mở, mở nhiều phiên trong ngày và sử dụng công cụ hoán đổi ngoại tệ - đồng Việt Nam để bổ sung thanh khoản cho hệ thống.

Trong khi đó, tín dụng tiếp tục được xác định là kênh cung ứng vốn chủ lực và được tập trung vào các động lực tăng trưởng, dự án trọng điểm. Dư nợ cho vay lĩnh vực nông, lâm, thủy sản giải ngân lũy kế khoảng 231.862 tỷ đồng.

Chương trình cho vay nông, lâm, thủy sản đạt khoảng 125,33% quy mô với 86.368 lượt khách hàng; cho vay liên kết lúa gạo chất lượng cao vùng Đồng bằng sông Cửu Long khoảng 4.600 tỷ đồng; cho vay nhà ở xã hội theo Nghị quyết số 33/NQ-CP khoảng 15.000 tỷ đồng; cho vay hạ tầng điện, giao thông, công nghệ chiến lược khoảng 14.474 tỷ đồng.

Tính đến ngày 23/8, có 12 ngân hàng thương mại đăng ký chương trình tín dụng ưu đãi với quy mô khoảng 408.000 tỷ đồng. Ngân hàng Nhà nước cũng đã tiếp nhận kiến nghị về cơ chế tín dụng cho khoảng 35 dự án quy mô lớn với tổng nhu cầu vốn vay khoảng 1,7 triệu tỷ đồng.

Cùng với đó, Ngân hàng Nhà nước cho phép nâng tỷ lệ tối đa nguồn vốn ngắn hạn được sử dụng để cho vay trung, dài hạn từ 30% lên 40%; đồng thời thống nhất báo cáo cấp có thẩm quyền áp dụng cơ chế tái cấp vốn 50.000 tỷ đồng hỗ trợ phát triển nhà ở cho thuê.

Trước diễn biến của thị trường tiền tệ, Bộ Tài chính đề xuất, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt; xác định ngưỡng cảnh báo, thường xuyên đánh giá “điểm cân bằng” giữa yêu cầu kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng, chủ động điều chỉnh cường độ, liều lượng và thời điểm sử dụng các công cụ chính sách phù hợp.

Một trong những nhiệm vụ được đặt ra là tăng cường cung ứng thanh khoản cho thị trường, hỗ trợ các tổ chức tín dụng tiếp cận nguồn vốn với chi phí hợp lý. Tăng trưởng tín dụng cần được điều hành linh hoạt, hướng vào sản xuất, xuất khẩu, công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ, nông nghiệp, đổi mới sáng tạo, nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, hạ tầng thiết yếu, dự án BT, các lĩnh vực ưu tiên và động lực tăng trưởng; đồng thời kiểm soát tín dụng đối với lĩnh vực rủi ro.

Bộ Tài chính cũng đề nghị, Ngân hàng Nhà nước phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính để điều hành linh hoạt tiền gửi của Kho bạc Nhà nước, nâng hạn mức tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước tại các ngân hàng thương mại.

Cùng với các giải pháp về thanh khoản và tín dụng, Ngân hàng Nhà nước được đề nghị khẩn trương hoàn thiện Đề án tiếp tục hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém, tăng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa; tiếp tục đẩy mạnh xử lý nợ xấu và các ngân hàng thuộc diện kiểm soát đặc biệt.

Đến cuối tháng 7/2026, tỷ lệ nợ xấu nội bảng của toàn hệ thống các tổ chức tín dụng ở mức 3,36%. Nếu không bao gồm 5 ngân hàng kiểm soát đặc biệt, tỷ lệ nợ xấu ở mức 1,58%.