 |
| TP. Hồ Chí Minh chuyển tư duy thu hút dòng vốn FDI từ chạy theo số lượng sang ưu tiên chất lượng. Ảnh: Thu Dịu |
Theo số liệu tổng hợp từ Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Tài chính), tính đến ngày 30/9, tổng vốn FDI đăng ký vào Việt Nam đạt 50,36 tỷ USD, tăng 76,4% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong bức tranh khởi sắc chung của cả nước, TP. Hồ Chí Minh vươn lên vị trí dẫn đầu các địa phương khi thu hút tới 18,23 tỷ USD vốn FDI đăng ký.
Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh dự báo tổng vốn FDI đăng ký năm nay tại Thành phố có thể cán mốc kỷ lục 19 tỷ USD, vượt xa chỉ tiêu 11 tỷ USD đề ra.
Theo ông Quách Ngọc Tuấn, Phó Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh, trong giai đoạn phát triển mới, vấn đề không còn đơn thuần là Thành phố thu hút được bao nhiêu vốn, mà quan trọng hơn là vốn đi vào lĩnh vực nào, tạo ra giá trị gì và đóng góp như thế nào cho mô hình tăng trưởng mới.
Theo đó, TP. Hồ Chí Minh từng bước chuyển từ tư duy thu hút đầu tư chạy theo số lượng sang ưu tiên chất lượng. Tiêu chí lựa chọn dự án không chỉ dựa vào quy mô vốn đăng ký mà hướng tới hiệu quả tài chính thực chất, hàm lượng công nghệ, tiêu chuẩn xanh và năng lượng tái tạo. Không gian phát triển mới cũng được định hướng để dòng FDI đi vào những lĩnh vực phù hợp với chức năng từng khu vực.
Những định hướng này đang được thể hiện qua một loạt dự án quy mô lớn. Điển hình, trong tháng 9, Công ty TNHH Swift Logistics thuộc hệ sinh thái TikTok được cấp phép tại TP. Hồ Chí Minh với tổng vốn đăng ký 980 triệu USD. Nhà đầu tư là Tokgistic Pte. Ltd. của Singapore. Dự án có thời hạn hoạt động 50 năm, dự kiến triển khai từ tháng 11/2026 trong các lĩnh vực bưu chính, chuyển phát, nghiên cứu thị trường và tư vấn quản lý.
Ở lĩnh vực cảng biển, dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ có tổng vốn đầu tư hơn 4,9 tỷ USD, do liên danh Tổng công ty Hàng hải Việt Nam, Công ty cổ phần Cảng Sài Gòn và Terminal Investment Limited Holding S.A., thành viên tập đoàn vận tải biển MSC của Thụy Sĩ, thực hiện.
Trong lĩnh vực công nghệ, Trung tâm dữ liệu AI trị giá khoảng 2,1 tỷ USD tại Khu Công nghiệp Tân Phú Trung do AIC của Vương quốc Anh phối hợp với Tổng Công ty Phát triển Đô thị Kinh Bắc và các đối tác triển khai cũng là dự án đáng chú ý.
Không chỉ thu hút dự án mới, TP. Hồ Chí Minh còn ghi nhận dòng vốn bổ sung đáng kể từ các dự án hiện hữu. Theo Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh, tổng vốn FDI điều chỉnh tăng trong 9 tháng đạt hơn 4,92 tỷ USD. Trong đó, dự án Khu đô thị Đại học Quốc tế (do Tập đoàn Vingroup đầu tư thông qua pháp nhân là Công ty CP Đô thị Đại học Quốc tế Berjaya Việt Nam) xin tăng thêm khoảng 2,8 tỷ USD và dự án Khu phức hợp thông minh tại Khu 2a Khu đô thị mới Thủ Thiêm (Dự án Khu phức hợp thông minh Eco Smart City) xin bổ sung khoảng 1,4 tỷ USD.
 |
| Phối cảnh Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ - Nguồn: Porcoast |
Sự gia tăng của các dự án trong công nghệ, cảng biển và logistics đặt ra yêu cầu tương ứng về hạ tầng. Khi dòng vốn hướng vào những lĩnh vực có tính kết nối cao, năng lực giao thông, cảng biển và hạ tầng đô thị trở thành một phần quan trọng trong khả năng hấp thụ vốn và triển khai dự án.
Trong quý IV/2026, TP. Hồ Chí Minh dự kiến khởi công 9 công trình, dự án trọng điểm, tập trung vào giao thông kết nối liên vùng và hạ tầng đô thị. Trong số này có cầu Thủ Thiêm 4, cầu Cần Giờ, cầu Phú Mỹ 2 và tuyến đường liên cảng Cát Lái - Phú Hữu đến đường Vành đai 3.
Thành phố cũng tập trung đẩy nhanh tiến độ hoàn thành 10 công trình trọng điểm trong quý IV, trong đó có đường Vành đai 3, nút giao thông An Phú, cầu đi bộ qua sông Sài Gòn và Quốc lộ 50. Các dự án này góp phần tăng khả năng kết nối giữa các khu vực đô thị, cảng biển và các trung tâm kinh tế.
Ở góc độ huy động nguồn lực, ông Angus Liew, Chủ tịch Gamuda Land Việt Nam, cho rằng mô hình hợp tác công - tư và phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD) có thể mở thêm nguồn lực đầu tư hạ tầng. Từ kinh nghiệm tham gia phát triển hệ thống metro tại Kuala Lumpur, ông cho biết Gamuda đã tham gia thực hiện khoảng 100 km metro trong 6 năm.
Theo ông Angus Liew, kế hoạch phát triển 255 km đường sắt đô thị của TP. Hồ Chí Minh đến năm 2030 có thể thu hút khu vực tư nhân tham gia nếu có cơ chế phù hợp và chính sách ổn định, nhất quán.
Từ phía cộng đồng doanh nghiệp, ông Dương Khai Dũng, Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Doanh nghiệp Trung Quốc tại Việt Nam - Chi hội TP. Hồ Chí Minh cho biết, các nhà đầu tư Trung Quốc hiện có gần 6.500 dự án còn hiệu lực tại Việt Nam với tổng vốn đăng ký lũy kế trên 35 tỷ USD. Nếu trước đây dòng vốn chủ yếu hướng vào nhà máy và sản xuất, hiện lĩnh vực đầu tư ngày càng mở rộng sang công nghệ cao, kinh tế số, năng lượng mới, chuỗi cung ứng hiện đại, đổi mới sáng tạo và dịch vụ giá trị gia tăng cao.
Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh cho biết đang phối hợp với các cơ quan chức năng tháo gỡ vướng mắc về thủ tục, đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án trọng điểm nhằm đưa nguồn vốn FDI đăng ký vào sản xuất, kinh doanh thực tế. Thành phố đồng thời tăng cường kết nối doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước về chuỗi cung ứng hàng hóa, dịch vụ và đào tạo nguồn nhân lực.
Những chuyển động này cho thấy câu chuyện FDI tại TP. Hồ Chí Minh đang được đặt trong một cách tiếp cận khác. Sức hút FDI vì thế sẽ không chỉ được đo bằng những con số đăng ký, mà bằng tốc độ triển khai và giá trị thực tế các dự án tạo ra.
