 |
| Mỗi ngày TP. Hồ Chí Minh phát sinh khoảng 15.000 tấn chất thải rắn, trong đó có khối lượng lớn chất thải xây dựng. |
Theo UBND TP. Hồ Chí Minh, việc tái chế chất thải rắn xây dựng có ý nghĩa chiến lược đối với quá trình phát triển bền vững của Thành phố. Hiện nay, mỗi ngày TP. Hồ Chí Minh phát sinh khoảng 15.000 tấn chất thải rắn, trong đó có khối lượng lớn chất thải xây dựng. Trong bối cảnh nguồn vật liệu xây dựng truyền thống ngày càng chịu nhiều áp lực về khai thác và cung ứng, việc tái chế, tái sử dụng chất thải xây dựng được xem là giải pháp quan trọng nhằm giảm khai thác tài nguyên thiên nhiên, bảo đảm nguồn vật liệu phục vụ phát triển hạ tầng và đô thị.
Cùng với tốc độ đô thị hóa nhanh, TP. Hồ Chí Minh đang triển khai hàng loạt dự án giao thông trọng điểm, chỉnh trang đô thị, cải tạo chung cư cũ và phát triển nhà ở. Điều này khiến khối lượng chất thải rắn xây dựng ngày càng gia tăng, tạo áp lực lớn đối với công tác quản lý đô thị và bảo vệ môi trường.
Theo Sở Xây dựng TP. Hồ Chí Minh, chất thải xây dựng không chỉ là thách thức trong xử lý môi trường mà còn là nguồn tài nguyên thứ cấp có giá trị nếu được thu gom, phân loại, tái chế và tái sử dụng hiệu quả. Do đó, việc triển khai Đề án tái chế chất thải rắn xây dựng được kỳ vọng sẽ giúp Thành phố hình thành ngành công nghiệp vật liệu xây dựng tái chế hiện đại, góp phần giảm ô nhiễm môi trường, tiết kiệm tài nguyên và giảm phát thải khí nhà kính.
Đề án đặt mục tiêu đến năm 2030, tối thiểu 70% chất thải xây dựng phát sinh từ các công trình quy mô lớn, dự án giao thông và hạ tầng được thu gom, xử lý tại các cơ sở hợp pháp. Đồng thời, tối thiểu 60% lượng chất thải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật sẽ được tái chế thành cốt liệu xây dựng, vật liệu san lấp, nền đường, gạch không nung, bê tông và các cấu kiện hạ tầng.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, TP. Hồ Chí Minh sẽ tập trung xây dựng mạng lưới nhà máy tái chế, trạm trung chuyển, trung tâm kiểm định và trung tâm công nghệ phục vụ ngành tái chế chất thải xây dựng. Thành phố cũng hướng tới xây dựng hệ thống dữ liệu số quản lý toàn bộ vòng đời chất thải xây dựng từ khâu phát sinh, thu gom, vận chuyển đến tái chế và tái sử dụng.
Một trong những nội dung quan trọng của Đề án là nghiên cứu cơ chế ưu tiên sử dụng vật liệu tái chế trong các công trình sử dụng vốn nhà nước, qua đó tạo đầu ra ổn định cho sản phẩm tái chế và thúc đẩy hình thành thị trường vật liệu xây dựng xanh.
Bên cạnh đó, TP. Hồ Chí Minh sẽ tập trung hoàn thiện quy hoạch hệ thống khu xử lý chất thải rắn gắn với các nhà máy tái chế vật liệu xây dựng; xây dựng cơ chế, chính sách thúc đẩy chất thải xây dựng trở thành nguồn nguyên liệu đầu vào cho sản xuất vật liệu mới. Các chính sách hỗ trợ tài chính đối với hoạt động thu gom, vận chuyển, xử lý và tiêu thụ sản phẩm tái chế cũng sẽ được nghiên cứu, triển khai nhằm thu hút doanh nghiệp tham gia lĩnh vực này.
TP. Hồ Chí Minh đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý dòng chất thải từ khâu phát sinh đến tái chế, bảo đảm minh bạch, hiệu quả và nâng cao năng lực quản lý. Việc hình thành thị trường vật liệu xây dựng tái chế không chỉ góp phần bảo vệ môi trường mà còn tạo nguồn cung vật liệu bền vững cho quá trình phát triển đô thị trong dài hạn.
Với những mục tiêu và giải pháp đồng bộ, TP. Hồ Chí Minh kỳ vọng trở thành địa phương tiên phong của cả nước trong phát triển kinh tế tuần hoàn trong ngành Xây dựng, từng bước xây dựng ngành công nghiệp tái chế hiện đại, góp phần thực hiện các cam kết về tăng trưởng xanh và phát triển bền vững đến năm 2045.
