Phân quyền mạnh trong bình ổn, định giá đảm bảo hiệu quả, kịp thời

Đảm bảo khả thi trong tổ chức thực hiện

Chiều ngày 12/11, Quốc hội tiến hành thảo luận tại hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giá. Tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng đã làm rõ các ý kiến đại biểu nêu tại hội trường cũng như tại phiên thảo luận tổ trước đó.

Về đối tượng “người tiêu dùng” trong phạm vi điều chỉnh, tiếp thu theo ý kiến kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và ý kiến thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và Tài chính, dự thảo Luật giữ nguyên cụm từ “người tiêu dùng” để bảo đảm tính bao quát, toàn diện và sự thống nhất giữa các điều khoản của Luật Giá. Thực tế triển khai trong thời gian qua cũng không phát sinh vướng mắc đối với quy định này.

Đối với vấn đề phân cấp trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp huyện, cấp xã trong thực hiện nhiệm vụ liên quan đến bình ổn giá, Bộ trưởng cho biết, theo cơ chế phân cấp cho địa phương tại Luật Giá, việc phân công và hướng dẫn triển khai nhiệm vụ cụ thể sẽ do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh chủ động điều phối các sở, ngành liên quan, phù hợp với tình hình thực tế ở địa phương. Luật Giá năm 2023 và Nghị định 85 của Chính phủ đã quy định chi tiết trình tự, các bước để thực hiện bình ổn giá tại phạm vi địa phương.

Trong đó, sở quản lý ngành, lĩnh vực có trách nhiệm đánh giá diễn biến thực tế, mặt bằng giá thị trường của hàng hóa, dịch vụ trên địa bàn và có văn bản gửi Sở Tài chính để trình Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xem xét, quyết định chủ trương, biện pháp và thời hạn bình ổn giá phù hợp. Hiện nay, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh đã ban hành các quyết định về phân công quản lý giá tại địa bàn, giao nhiệm vụ chủ trì, phối hợp cụ thể cho các cơ quan chuyên môn và cơ quan hành chính cấp dưới thực hiện quản lý nhà nước về giá.

Tiếp thu ý kiến của các đại biểu Quốc hội, đặc biệt là ý kiến của đại biểu Phạm Văn Hòa - Đoàn Đồng Tháp về quy định cụ thể trách nhiệm, quyền hạn của Ủy ban nhân dân cấp xã trong bình ổn giá, Bộ trưởng cho biết, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục nghiên cứu, rà soát để bảo đảm việc phân cấp, phân quyền và phối hợp giữa các cơ quan chức năng được rõ ràng, hiệu quả, nhất là trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nhằm bảo đảm tính khả thi trong tổ chức thực hiện thời gian tới.

Liên quan đến danh mục hàng hóa, dịch vụ bình ổn giá, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho hay, trong quá trình xây dựng Luật Giá năm 2023 trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XV, Bộ đã phối hợp chặt chẽ với các cơ quan của Quốc hội để rà soát, đánh giá, điều chỉnh, loại bỏ các mặt hàng không còn phù hợp, đồng thời bổ sung một số mặt hàng thiết yếu vào danh mục bình ổn giá. Qua tổng kết Luật Giá 2023, Bộ nhận thấy danh mục hiện hành vẫn còn phù hợp, vì vậy đề nghị chưa điều chỉnh danh mục hàng hóa, dịch vụ bình ổn giá.

Về hoạt động thanh tra trong lĩnh vực giá, Bộ Tài chính tiếp thu ý kiến của Ủy ban Pháp luật và Tư pháp. Mặc dù Bộ hiện không còn cơ quan thanh tra chuyên ngành, song công tác thanh tra lĩnh vực này vẫn do Thanh tra Chính phủ thực hiện. Do đó, dự thảo Luật giữ nguyên nội dung về thanh tra trong phạm vi điều chỉnh.

Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong định giá

Đối với danh mục hàng hóa, dịch vụ do Nhà nước định giá, các đại biểu Quốc hội quan tâm đến tên gọi và hình thức định giá một số mặt hàng thuộc lĩnh vực hàng không dân dụng, hàng dự trữ quốc gia và các sản phẩm phục vụ nhiệm vụ quốc phòng, an ninh. Các đại biểu cũng đề nghị tiếp tục tăng cường phân cấp phân quyền để bảo đảm vai trò điều tiết của Nhà nước, hạn chế can thiệp vào hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.

Tiếp thu ý kiến này, Bộ trưởng khẳng định, Bộ Tài chính sẽ phối hợp với các cơ quan soạn thảo các dự luật có liên quan như Luật Hàng không dân dụng (sửa đổi), Luật Dự trữ quốc gia, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công nghiệp quốc phòng, an ninh và động viên công nghiệp, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất và tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong định giá.

Theo đó, các bộ, ngành chỉ định giá các mặt hàng do Trung ương quản lý; các mặt hàng khác sẽ được phân cấp cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thực hiện nhằm tăng tính chủ động, linh hoạt cho địa phương. Một số mặt hàng, dịch vụ tại dự thảo luật tiếp tục được sửa đổi theo hướng chuyển thẩm quyền định giá từ hai cấp xuống một cấp để bảo đảm hiệu quả và kịp thời.

Tiếp thu ý kiến của đại biểu Trần Khánh Thu về giá dịch vụ khám chữa bệnh, Bộ trưởng cho biết sẽ phối hợp với Bộ Y tế để chỉnh lý, bổ sung nhằm bao quát các tình huống phát sinh liên quan đến dịch vụ khám, chữa bệnh trong lĩnh vực y tế, nhất là khi đây là lĩnh vực có nhiều loại hình dịch vụ mới, đa dạng và phát sinh thường xuyên.

Trước ý kiến của đại biểu Phạm Văn Hòa liên quan hàng dự trữ quốc gia thuộc lĩnh vực quốc phòng, an ninh, Bộ trưởng thông tin, quy định trong dự thảo Luật được xây dựng trên cơ sở đề nghị của Bộ Quốc phòng và Bộ Công an, đồng thời phù hợp với dự thảo Luật Dự trữ quốc gia (sửa đổi) đang trình Quốc hội.

Theo Bộ trưởng, các mặt hàng dự trữ quốc gia thuộc lĩnh vực quốc phòng, an ninh là trang thiết bị, vật tư đặc thù, không bán rộng rãi trên thị trường mà chỉ cung cấp cho các doanh nghiệp trực tiếp phục vụ nhiệm vụ quốc phòng, an ninh. Quy trình lập, thẩm định và ban hành phương án giá được rà soát, rút ngắn thời gian để bảo đảm tính chủ động, linh hoạt và hiệu quả trong triển khai.

Bộ trưởng cũng tiếp thu ý kiến của đại biểu Nguyễn Trường Giang - Đoàn Lâm Đồng về việc rà soát nguyên tắc và căn cứ định giá để bảo đảm tính khả thi. Theo đó, cơ quan soạn thẻo sẽ tiếp tục rà soát và cụ thể hóa tối đa các nội dung có thể đưa trực tiếp vào Luật; những vấn đề còn có thể phát sinh, thay đổi trong thực tiễn sẽ được nghiên cứu quy định trong Nghị định hướng dẫn.

"Chúng tôi xin tiếp thu tối đa ý kiến của các đại biểu Quốc hội để hoàn thiện dự thảo Luật, đảm bảo chất lượng tốt nhất để trình Quốc hội phê duyệt trong kỳ họp lần này", Bộ trưởng nhấn mạnh.