Nghị quyết số 26-NQ/TW mở đường nâng giá trị, đưa du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn

Du lịch Việt Nam phát triển theo chiều sâu, xanh, thông minh và dựa trên dữ liệu.

Từ tăng lượng khách sang tăng giá trị

Ngày 22/8/2026, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 26-NQ/TW về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới. Nghị quyết xác định du lịch là ngành kinh tế tổng hợp, liên ngành, liên vùng, xã hội hóa cao, có khả năng tạo giá trị gia tăng, thúc đẩy tiêu dùng, mở rộng dịch vụ, tạo việc làm, bảo tồn văn hóa và nâng cao sức mạnh mềm quốc gia.

Điểm đáng chú ý là tư duy phát triển được chuyển mạnh từ số lượng sang chất lượng, thông minh, xanh và sáng tạo; đồng thời quản trị du lịch theo dữ liệu, gắn với quy hoạch không gian và mở rộng hệ sinh thái kinh tế. Khi dư địa tăng khách phụ thuộc nhiều vào thị trường, năng lực cạnh tranh phải được đo bằng mức chi tiêu, thời gian lưu trú, năng suất dịch vụ và giá trị giữ lại trong nền kinh tế.

Chương trình hành động của Chính phủ tại Nghị quyết số 263/NQ-CP ngày 7/9/2026 tiếp tục cụ thể hóa Nghị quyết số 26-NQ/TW, tạo cơ sở chuyển định hướng chiến lược thành nhiệm vụ của bộ, ngành và địa phương.

8 tháng năm 2026, Việt Nam đón 15,9 triệu lượt khách quốc tế, tăng 14,4%; phục vụ 113 triệu lượt khách nội địa, tăng 6,6%; tổng thu từ khách du lịch khoảng 781.000 tỷ đồng, tăng 10,4%. Kết quả cho thấy thị trường mở rộng, song cũng đặt ra yêu cầu nâng hiệu quả kinh tế trên mỗi lượt khách.

Định hướng đó phù hợp mục tiêu đến năm 2030 du lịch đóng góp trực tiếp 10-12% GDP, đón 45-50 triệu lượt khách quốc tế, 160 triệu lượt khách nội địa và đạt tổng thu 80-90 tỷ USD. Nghị quyết cũng đặt mục tiêu hình thành 3 cực tăng trưởng du lịch là Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng; 10 trung tâm du lịch trọng điểm; 20 khu du lịch quốc gia và khoảng 2,3 triệu việc làm trực tiếp.

Tạo đột phá từ thể chế, sản phẩm và dữ liệu

Để mục tiêu trở thành năng lực kinh tế thực, cần tạo không gian chính sách cho doanh nghiệp đầu tư và đổi mới. Nghị quyết số 26-NQ/TW yêu cầu hoàn thiện cơ chế đối với kinh tế đêm, kinh tế số, du lịch xanh, kinh tế ven sông, ven biển, các tổ hợp du lịch - giải trí - văn hóa - thể thao và mô hình kinh doanh mới. Cùng với đó là rà soát điểm nghẽn về đất đai, đầu tư, quy hoạch, thuế, thị thực và hạ tầng

Ngành du lịch hướng tới nhóm khách có khả năng chi tiêu cao và lưu trú dài ngày.

Nhìn ở góc độ thị trường, trọng tâm là quảng bá rộng hơn và tiếp cận nhóm khách có khả năng chi tiêu cao và lưu trú dài ngày. Văn hóa, di sản, ẩm thực, nghỉ dưỡng, chăm sóc sức khỏe, MICE, thể thao và du lịch ban đêm có thể tổ chức thành chuỗi sản phẩm, kéo dài hành trình và phân bổ chi tiêu sang vận tải, bán lẻ, giải trí, nông nghiệp và công nghiệp văn hóa.

Bên cạnh đó, chuyển đổi số cũng được xem là một trụ cột phát triển. Nghị quyết đặt mục tiêu hình thành hệ sinh thái du lịch thông minh, cơ sở dữ liệu du lịch quốc gia và nền tảng số du lịch quốc gia. Khi dữ liệu được kết nối, cơ quan quản lý có thể theo dõi nhu cầu, dòng khách và sức tải; doanh nghiệp có thêm căn cứ thiết kế giá, sản phẩm và quảng bá; du khách được phục vụ liền mạch hơn.

Tuy nhiên vấn đề cốt lõi trong phát triển vẫn là chất lượng nguồn nhân lực. Trong phát triển du lịch nhân lực cũng được xác định là mắt xích cần ưu tiên. Khoảng cách giữa nhu cầu tuyển dụng và khả năng cung ứng lao động qua đào tạo có thể làm giảm năng suất, chất lượng phục vụ và khả năng nâng giá trị dịch vụ. Vì vậy, đào tạo nguồn nhân lực cần gắn với doanh nghiệp, chú trọng ngoại ngữ, kỹ năng số, quản trị điểm đến, nghiệp vụ quốc tế và thiết kế trải nghiệm. Đáp ứng các yêu cầu này không chỉ là việc làm đó còn là điều kiện nâng năng suất ngành.

Nghị quyết số 26-NQ/TW đặt mục tiêu đến năm 2045, du lịch đóng góp trực tiếp 14-15% GDP, đón 70 triệu lượt khách quốc tế và thuộc nhóm 30 quốc gia có năng lực cạnh tranh du lịch hàng đầu thế giới. Để đạt được mục tiêu yêu cầu thời gian tới không chỉ tăng về quy mô mà cần tiếp tụci nâng cấp toàn bộ hệ sinh thái.

Thước đo của du lịch trong giai đoạn mới không chỉ tính ở số lượt khách đó còn là doanh thu, chi tiêu bình quân, thời gian lưu trú, năng suất lao động, tỷ lệ giá trị nội địa, chất lượng môi trường và mức độ hài lòng của du khách. Với việc hoàn thiện thể chế được tháo gỡ, dữ liệu được kết nối, sản phẩm ngày càng có chiều sâu, doanh nghiệp tham gia ngày càng sâu hơn vào chuỗi giá trị và nhân lực được nâng chất lượng, Nghị quyết số 26-NQ/TW sẽ tạo nền tảng để du lịch Việt Nam nâng giá trị và thực hiện vai trò ngành kinh tế mũi nhọn. Điều đó giúp chuyển tăng trưởng du lịch thành tăng trưởng chiều sâu, tạo việc làm, doanh thu và sức lan tỏa.