Đại diện VCCI: Giảm 30% thuế là quyết định rất nhanh và rất kịp thời

Toàn cảnh Hội thảo. Ảnh: H.D

Quyết định rất nhanh và rất kịp thời

Theo Tờ trình của Chính phủ về dự án Nghị quyết của Quốc hội về giảm thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp, cá nhân cư trú có thu nhập từ kinh doanh và doanh nghiệp, tổ chức thành lập theo pháp luật Việt Nam có doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng được đề xuất giảm 30% số thuế phải nộp trong kỳ tính thuế năm 2026 và 2027. Trường hợp doanh nghiệp đang được hưởng ưu đãi thuế, số thuế thu nhập doanh nghiệp được giảm sẽ tính trên số thuế phải nộp sau khi đã trừ ưu đãi.

Chính phủ xác định, đề xuất nhằm khuyến khích, tạo điều kiện cho hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển. Cùng với các chính sách hỗ trợ đã thực hiện, việc giảm thuế được kỳ vọng giúp các đối tượng giữ lại nguồn lợi nhuận để tái đầu tư, mở rộng sản xuất, gia tăng thu nhập khả dụng, tiêu dùng và tích lũy.

Tại Hội thảo “Hộ kinh doanh và động lực tăng trưởng” do Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức vào ngày 21/8/2026, ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng Thư ký, Trưởng Ban Pháp chế VCCI cho rằng, những phản ứng chính sách gần đây đối với khu vực hộ kinh doanh đang chuyển theo hướng thuận lợi và thực chất hơn.

Theo ông Đậu Anh Tuấn, hộ kinh doanh không chỉ là khu vực tạo sinh kế cho một lượng lớn người dân, mà còn là một kênh phân phối quan trọng. Khi hoạt động của khu vực này gặp khó khăn, tác động không chỉ dừng ở từng hộ, mà còn ảnh hưởng đến doanh nghiệp và thị trường tiêu dùng. Vì vậy, việc tạo điều kiện để hộ kinh doanh hoạt động thuận lợi cũng có ý nghĩa đối với bán lẻ, tiêu dùng và mục tiêu tăng trưởng.

Điều đáng chú ý, theo đại diện VCCI, chính sách thuế đối với hộ kinh doanh đang có những điều chỉnh khá nhanh. Sau khi ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế được nâng lên, Chính phủ tiếp tục trình đề xuất giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân phải nộp đối với cá nhân kinh doanh có doanh thu không quá 10 tỷ đồng.

Ông Đậu Anh Tuấn đánh giá, đây là một quyết định rất nhanh và rất kịp thời. Hơn nữa, những thay đổi này cần được nhìn trong quá trình chuyển đổi phương thức quản lý đối với hộ kinh doanh theo hướng ngày càng công khai, minh bạch hơn. Để quá trình này thuận lợi, khu vực kinh doanh cần những chính sách đơn giản, đúng nhu cầu và tạo động lực để chủ thể kinh doanh tuân thủ.

Bà Cao Thị Thanh Lan Phòng Thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí (Bộ Tài chính)

Đồng quan điểm, bà Cao Thị Thanh Lan, Phòng Thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí (Bộ Tài chính) cho hay, dự thảo được xây dựng sau khi cơ quan chính sách nhận diện những khó khăn mà hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ đang phải đối mặt. Hơn nữa, không chỉ nằm ở mức giảm 30%, điểm có ý nghĩa với dòng tiền là thời điểm chính sách được đưa vào áp dụng.

Theo Tờ trình, Chính phủ đề nghị xây dựng, ban hành dự án Nghị quyết theo trình tự, thủ tục rút gọn và trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp tháng 8, thay vì chờ đến tháng 10/2026. Nếu được thông qua, chính sách có thể áp dụng ngay trong quý III/2026, góp phần cải thiện dòng tiền, giảm áp lực tài chính, giúp cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp chủ động hơn trong quyết định mua sắm, tái đầu tư.

Bà Cao Thị Thanh Lan cho biết, theo phương án đang được đề xuất, chính sách có thể tác động ngay tới kỳ tạm nộp trong quý III/2026. Trường hợp đã tạm nộp cao hơn số phải nộp sau khi áp dụng giảm thuế, việc bù trừ, hoàn trả sẽ thực hiện theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.

Đánh giá tác động, Chính phủ dự kiến tổng số giảm thu ngân sách khoảng 3.191 tỷ đồng trong năm 2026 và khoảng 3.510 tỷ đồng năm 2027. Dù trước mắt làm giảm một phần nguồn thu, Tờ trình xác định, về lâu dài, khi doanh nghiệp và cá nhân phát triển sẽ đóng góp trở lại cho ngân sách thông qua thuế đối với tiêu dùng và thu nhập.

Từ thực tế của người trực tiếp kinh doanh, ông Phạm Anh Quyết, đại diện một chủ hộ kinh doanh cho biết, các hộ kinh doanh rất phấn khởi trước đề xuất giảm thuế, bởi đây là hỗ trợ thiết thực trong thời điểm người kinh doanh phải đồng thời thích ứng với nhiều yêu cầu mới liên quan đến hàng hóa, hóa đơn điện tử, phần mềm bán hàng, thuế và kế toán. Việc giảm trực tiếp số thuế phải nộp không chỉ giúp hộ kinh doanh có thêm nguồn lực tài chính, mà còn có ý nghĩa hỗ trợ trong giai đoạn chuyển đổi phương thức quản lý.

Từ giảm 30% thuế đến đơn giản hóa cách nộp thuế

Nếu giảm 30% tác động trực tiếp tới nghĩa vụ tài chính, vấn đề tiếp theo được đặt ra là làm sao giảm cả thời gian và chi phí mà người kinh doanh phải bỏ ra để thực hiện nghĩa vụ thuế.

Bà Cao Thị Thanh Lan cho biết, qua phản hồi và khảo sát, khó khăn của hộ, cá nhân kinh doanh hiện nay không chỉ nằm ở ngưỡng chịu thuế, mà còn ở việc thay đổi phương thức quản lý từ thuế khoán sang kê khai. Điều người kinh doanh quan tâm là cách thức nộp thuế phải phù hợp, đơn giản và thuận lợi hơn.

Theo bà Lan, cùng với đề xuất giảm 30% thuế, Chính phủ cũng chỉ đạo Bộ Tài chính nghiên cứu nâng mức doanh thu được lựa chọn áp dụng phương pháp tính thuế đơn giản từ 3 tỷ đồng lên 10 tỷ đồng/năm. Giải pháp tương tự cũng đang được nghiên cứu đối với doanh nghiệp để tạo sự đồng bộ giữa cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp.

Điểm cụ thể của phương án này là cá nhân kinh doanh thuộc diện được lựa chọn phương pháp đơn giản có thể xác định nghĩa vụ thuế theo tỷ lệ trên doanh thu thay vì phải xác định đầy đủ thu nhập trên cơ sở doanh thu và chi phí.

Theo số liệu được bà Cao Thị Thanh Lan nêu, nhóm hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng hiện chiếm tỷ trọng rất lớn. Trong khi đó, số hộ có doanh thu trên 10 tỷ đồng chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ. Việc nâng ngưỡng áp dụng phương pháp đơn giản được kỳ vọng giúp giảm thời gian, chi phí kê khai, tính thuế đối với nhóm nằm trong khoảng doanh thu cao hơn nhưng vẫn có quy mô hoạt động hạn chế.

Về phía hỗ trợ doanh nghiệp, bà Nguyễn Thị Bích Thủy, Phòng Hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh, Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể (Bộ Tài chính) cho biết, việc giảm thuế hiện được đặt trong một hệ thống chính sách rộng hơn đối với khu vực kinh tế tư nhân.

Theo bà Thủy, Nghị quyết số 198/2025/QH15 về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân đã cụ thể hóa các nhóm chính sách từ cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, tiếp cận đất đai, mặt bằng sản xuất, tài chính - tín dụng đến khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số...

Riêng với doanh nghiệp nhỏ, hộ và cá nhân kinh doanh, một hướng hỗ trợ được chú trọng là giảm chi phí quản trị và tuân thủ. Bà Nguyễn Thị Bích Thủy cho biết, Nhà nước có chính sách cung cấp nền tảng số, phần mềm kế toán dùng chung và hỗ trợ đào tạo về quản trị doanh nghiệp, kế toán, thuế, nhân lực. Bộ Tài chính cũng đang tiếp tục hoàn thiện chế độ kế toán dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa theo hướng đơn giản hơn.

Dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa đang được nghiên cứu cũng đặt trọng tâm vào số hóa quy trình hỗ trợ, khai thác dữ liệu sẵn có thay cho việc doanh nghiệp phải nhiều lần xin xác nhận hoặc nộp hồ sơ.