ACCA Việt Nam - Hành trình kiến thiết “Ngôi nhà nghề nghiệp” kết nối các thế hệ tài chính - kế toán

Xây nền móng cho “Ngôi nhà nghề nghiệp” chuẩn mực quốc tế

Năm 2001, ACCA đặt văn phòng đại diện đầu tiên tại TP. Hồ Chí Minh với chỉ 11 hội viên và hơn 100 học viên tại Việt Nam. Thời điểm đó, khái niệm về chứng chỉ nghề nghiệp quốc tế vẫn còn khá mới. Phần lớn doanh nghiệp vận hành theo hệ thống kế toán phục vụ yêu cầu quản lý trong nước, trong khi các doanh nghiệp FDI hoặc tập đoàn đa quốc gia thường phải tự đào tạo hoặc tuyển dụng nhân sự đã có kinh nghiệm quốc tế cho các vị trí tài chính cấp cao.

Một dấu mốc quan trọng diễn ra ngày 6/12/2003 khi ACCA và Bộ Tài chính ký kết Biên bản hợp tác về Chương trình phối hợp tổ chức thi Kiểm toán viên chuyên nghiệp (Joint Examination Scheme), tạo bước ngoặt lớn trong việc phát triển nguồn nhân lực kế toán, kiểm toán chất lượng cao đạt chuẩn quốc tế tại Việt Nam, giúp học viên hoàn thành chương trình có cơ hội sở hữu cả bằng ACCA quốc tế lẫn chứng chỉ Kiểm toán viên (CPA) Việt Nam, rút ngắn thời gian và chi phí học tập.

Điểm đặc biệt của chương trình là việc tích hợp các nội dung về pháp luật và thuế Việt Nam vào chương trình nghề nghiệp quốc tế, giúp người học vừa tiếp cận chuẩn mực toàn cầu vừa đáp ứng yêu cầu thực tiễn trong nước.

Đây là một trong những dấu mốc sớm trong quá trình đưa các chuẩn mực nghề nghiệp toàn cầu đến gần hơn với môi trường hành nghề tại Việt Nam. Cho đến nay, ACCA là tổ chức nghề nghiệp quốc tế duy nhất tại Việt Nam đưa hai môn Luật và Thuế Việt Nam vào chương trình của mình.

Với sự nỗ lực của ACCA Việt Nam, những “viên gạch” nền móng tiếp tục được nhân lên trong các năm tiếp theo. Năm 2005, ACCA ký kết hợp tác với Hội Kiểm toán viên hành nghề Việt Nam (VACPA). Năm 2009, ACCA ký kết hợp tác với Kiểm toán Nhà nước. Năm 2011, ACCA tiếp tục gia hạn hợp tác với VACPA, Hội Kế toán và Kiểm toán Việt Nam (VAA), Hội Tư vấn thuế Việt Nam (VTCA) cùng nhiều trường đại học trên cả nước. Năm 2012, ACCA và Bộ Tài chính tiếp tục gia hạn chương trình phối hợp kiểm toán viên chuyên nghiệp.

Bộ Tài chính và ACCA ký kết Thỏa thuận hợp tác về chương trình phối hợp tổ chức thi Kiểm toán viên chuyên nghiệp tại Việt Nam vào tháng 4/2012.

Không chỉ đồng hành trong nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, ACCA còn tham gia nhiều hoạt động hỗ trợ hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho ngành kế toán, kiểm toán Việt Nam. ACCA đã tham gia góp ý xây dựng Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập, Nghị định về kiểm toán nội bộ, Chiến lược phát triển ngành kế toán - kiểm toán đến năm 2030 cũng như hỗ trợ quá trình nghiên cứu, áp dụng các chuẩn mực kế toán, kiểm toán quốc tế tại Việt Nam.

Đặc biệt, trong giai đoạn từ năm 2017, ACCA tham gia kết nối Bộ Tài chính với Quỹ IFRS, Ủy ban Chuẩn mực Kế toán quốc tế (IASB) và các cơ quan quản lý tại Anh, Singapore, Malaysia, Hong Kong nhằm chia sẻ kinh nghiệm xây dựng lộ trình áp dụng Chuẩn mực Báo cáo tài chính quốc tế (IFRS). ACCA đồng thời phối hợp tổ chức nhiều hội thảo, chương trình đào tạo chuyên sâu phục vụ quá trình nghiên cứu và triển khai lộ trình áp dụng IFRS tại Việt Nam.

Những nỗ lực của ACCA hỗ trợ quá trình xây dựng và ban hành Lộ trình áp dụng IFRS trong giai đoạn 2017-2022. Năm 2018, ACCA và VACPA ký kết thỏa thuận hợp tác về Chứng chỉ Báo cáo tài chính quốc tế (CertIFR), tạo thêm cơ hội để người làm nghề tiếp cận kiến thức IFRS theo lộ trình phù hợp với điều kiện Việt Nam. Cùng năm, ACCA ký kết hợp tác với Viện Thành viên Hội đồng Quản trị Việt Nam (VIOD), triển khai các hoạt động hỗ trợ người làm nghề kế toán, kiểm toán, tài chính nâng cao năng lực quản trị doanh nghiệp, đồng thời giúp thành viên hội đồng quản trị tiếp cận sâu hơn các kiến thức về tài chính, kế toán và kiểm toán. ACCA cũng giới thiệu tại Việt Nam các chứng chỉ CertIFR tiếng Việt và DipIFR, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của doanh nghiệp trong quá trình tiếp cận IFRS.

Năm 2019, ACCA tiếp tục đồng hành cùng các cơ quan quản lý trong các hoạt động hợp tác quốc tế. Tổ chức này hỗ trợ đoàn đại biểu Bộ Tài chính và Kiểm toán Nhà nước tham dự Hội nghị Khu vực công quốc tế lần thứ 9 của ACCA tại Cộng hòa Séc với chủ đề “Phát triển bền vững khu vực công”. Cùng năm, ACCA và Kiểm toán Nhà nước tái ký Bản ghi nhớ hợp tác, tiếp nối quan hệ hợp tác được thiết lập từ năm 2009 nhằm hỗ trợ phát triển nghề nghiệp, nâng cao năng lực chuyên môn cho kiểm toán viên khu vực công, tăng cường trao đổi kinh nghiệm quốc tế và thúc đẩy hoạt động đào tạo, nghiên cứu chuyên môn.

Bước sang giai đoạn 2021-2022, ACCA tiếp tục hỗ trợ các chương trình liên quan đến chuẩn mực kế toán công quốc tế (IPSAS), ứng phó biến đổi khí hậu và phát triển bền vững. Đáng chú ý, năm 2022, phiên bản tiếng Việt của Chứng chỉ CertIFR phối hợp giữa ACCA và VACPA được triển khai miễn phí tại nhiều trường đại học nhằm góp phần phổ cập kiến thức IFRS, tạo điều kiện để sinh viên và người làm nghề tiếp cận các chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế thuận lợi hơn.

Những hoạt động này cho thấy nền móng của “ngôi nhà ACCA” không được xây dựng bằng những chiến dịch ngắn hạn, mà bằng quá trình đồng hành lâu dài với các cơ quan quản lý, tổ chức nghề nghiệp và cộng đồng doanh nghiệp trong hành trình nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tài chính - kế toán tại Việt Nam.

Nơi hội viên khẳng định năng lực chuyên môn

Nếu nền móng là các chương trình hợp tác chiến lược, thì hội viên chính là linh hồn tạo nên sức sống cho ngôi nhà ACCA. Từ cộng đồng chỉ gồm 11 hội viên và 100 học viên, đến nay ACCA tại Việt Nam đã có hơn 1.300 hội viên đang hoạt động trong các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp... và khoảng 7.000 học viên đang theo học chương trình ACCA. Theo thống kê của ACCA, trong gần 25 năm hoạt động, tổ chức này đã góp phần đào tạo và phát triển gần 10.000 chuyên gia kế toán, kiểm toán, tài chính và quản trị cho Việt Nam.

Theo bà Hà Thị Mỹ Dung, Phó Tổng Kiểm toán Nhà nước, với hơn 1.300 hội viên tại Việt Nam, trong đó nhiều người đang giữ vai trò quản lý và lãnh đạo tại các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp, ACCA đã góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tài chính - kế toán cho cả khu vực công và khu vực tư nhân.

Điều đáng chú ý là cộng đồng ACCA hiện diện ở hầu hết các lĩnh vực của nền kinh tế. Nhiều hội viên đang làm việc tại Bộ Tài chính, Kiểm toán Nhà nước, Ngân hàng Nhà nước, các tổ chức quốc tế như WB, IFC, UNDP, các ngân hàng, doanh nghiệp niêm yết, công ty kiểm toán, tập đoàn đa quốc gia và các doanh nghiệp tư nhân lớn.

Không ít hội viên ACCA hiện đang đảm nhiệm các vị trí chiến lược như tổng giám đốc, giám đốc tài chính (CFO), phó tổng giám đốc, đối tác kiểm toán hoặc lãnh đạo cấp cao tại các doanh nghiệp lớn. Đây cũng là một trong những lý do khiến ACCA được trở thành mạng lưới nghề nghiệp uy tín toàn cầu.

Hiệp hội Kế toán Công chứng Anh Quốc (ACCA), Trường Đại học Ngoại thương (FTU) và Công Ty TNHH Ernst & Young (EY) Việt Nam ký kết gia hạn Biên bản Ghi nhớ giữa ba bên năm 2025.

Thông qua mạng lưới toàn cầu của ACCA, hội viên có cơ hội cập nhật liên tục các xu hướng mới của nghề nghiệp, tham gia các chương trình phát triển chuyên môn liên tục (CPD), tiếp cận các nghiên cứu quốc tế và mở rộng mạng lưới kết nối với cộng đồng chuyên gia trong và ngoài nước.

Hiện ACCA đang hợp tác với nhiều doanh nghiệp uy tín trong lĩnh vực tài chính - kế toán và chương trình của ACCA được công nhận là chương trình đào tạo và phát triển nhân tài. Trong số đó có các công ty Big4 gồm Deloitte, EY, KPMG, PwC; các hãng kiểm toán quốc tế như Grant Thornton, Mazars, RSM; nhiều ngân hàng và tập đoàn lớn trong nước và quốc tế như ANZ, Techcombank, Standard Chartered, UOB, Bảo Việt, VNG, Vingroup, Việt Úc...

Nhờ đó, giá trị mà hội viên nhận được không chỉ là một văn bằng nghề nghiệp, mà còn là tri thức chuyên sâu, cơ hội nghề nghiệp dài hạn và mạng lưới kết nối trải dài trên 180 quốc gia trong môi trường làm việc ngày càng chuyên nghiệp và mang tính toàn cầu.

Chắp cánh cho thế hệ kế cận

Trong nhiều năm qua, ACCA duy trì mạng lưới hợp tác rộng với các trường và cơ sở đào tạo nhằm hỗ trợ nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tài chính - kế toán. Đến nay, gần 50 trường đại học tại Việt Nam đã đưa chương trình ACCA vào giảng dạy hoặc tham khảo chương trình ACCA để hoàn thiện chuẩn đầu ra và chương trình đào tạo.

Thông qua mạng lưới hợp tác giữa nhà trường, doanh nghiệp và các tổ chức nghề nghiệp, ACCA góp phần giúp sinh viên tiếp cận sớm với môi trường làm việc thực tế, hiểu rõ yêu cầu của thị trường lao động và định hướng nghề nghiệp ngay từ khi còn trên ghế nhà trường.

Trong nhiều năm, ACCA đã triển khai các chương trình như ACCA Job Fast Track, workshop thường niên về IFRS, học bổng ACCA Futurist phối hợp cùng Tổng Lãnh sự quán Anh tại Việt Nam, cuộc thi ACCA Virtual Finhack tại Việt Nam và trên toàn khu vực, cuộc thi ACCA x MISA dành cho sinh viên cao đẳng cùng nhiều hoạt động hướng nghiệp khác. Đây không chỉ là những sân chơi học thuật mà còn là cầu nối giúp sinh viên tiếp cận nhà tuyển dụng, hiểu rõ yêu cầu nghề nghiệp và mở rộng cơ hội việc làm trong lĩnh vực tài chính - kế toán.

Ông Ren Varma - Giám đốc ACCA khu vực Đông Nam Á lục địa trao học bổng cho các học sinh xuất sắc dành được Học bổng ACCA Futurist 2025 tại Hà Nội.

Một trong những dấu ấn nổi bật của ACCA là vai trò kết nối giữa sinh viên, nhà trường và doanh nghiệp. Thông qua chương trình ưu tiên tuyển dụng học viên ACCA Job Fast Track cùng mạng lưới doanh nghiệp đối tác và công cụ định hướng nghề nghiệp ACCA Career Navigator, nhiều sinh viên có cơ hội tham gia thực tập, tuyển dụng sớm và tiếp cận môi trường làm việc chuyên nghiệp ngay từ khi còn học đại học. ACCA cũng thường xuyên đồng hành cùng các trường đại học, câu lạc bộ học thuật và nhà tuyển dụng trong các cuộc thi chuyên môn, ngày hội nghề nghiệp và các chương trình phát triển kỹ năng dành cho sinh viên, qua đó tạo cộng đồng phát triển chuyên môn cho thế hệ tương lai.

Song song, ACCA cũng tích cực hỗ trợ đội ngũ giảng viên và lãnh đạo các cơ sở đào tạo cập nhật kiến thức chuyên môn, xu hướng nghề nghiệp và các chuẩn mực quốc tế mới. Thông qua các diễn đàn giáo dục Việt Nam - Vương quốc Anh, hội nghị đào tạo khu vực và toàn cầu, các tọa đàm chuyên môn cùng mạng lưới giảng viên ACCA, nhiều giảng viên và lãnh đạo nhà trường cũng như khoa chuyên ngành có cơ hội trao đổi kinh nghiệm, mở rộng hợp tác quốc tế và tiếp cận các nguồn tài liệu chuyên môn phục vụ công tác giảng dạy, tạo dựng cộng đồng giảng viên chuyên môn.

Những nỗ lực này đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Nhiều sinh viên Việt Nam liên tục đạt thành tích cao trong các kỳ thi ACCA toàn cầu. Đặc biệt, năm 2025, lần đầu tiên có học viên ACCA Việt Nam đạt thành tích Top 1 toàn cầu, tiếp nối chuỗi thành tích ấn tượng của sinh viên Việt Nam trên các bảng xếp hạng quốc tế trong nhiều năm qua.

Tạo không gian kết nối cộng đồng

Nhiều hội viên ACCA chia sẻ, họ cảm thấy rất vui và tự hào khi được tham gia vào ngôi nhà chung của ACCA, ở đây họ được chia sẻ kinh nghiệm, được tham gia nhiều hoạt động thiết thực với cơ hội nghề nghiệp rộng mở. Thực tế trong 25 năm qua, ACCA đã duy trì nhiều hoạt động cộng đồng nghề nghiệp nhằm tạo không gian kết nối giữa hội viên, học viên, doanh nghiệp và các tổ chức đối tác.

Bên cạnh các hội thảo chuyên môn về quản trị, đạo đức nghề nghiệp, chuyển đổi số, kiểm soát nội bộ, thuế, quản trị doanh nghiệp và phát triển bền vững, ACCA thường xuyên tổ chức các diễn đàn trao đổi về những xu hướng mới của nghề nghiệp tài chính - kế toán như dữ liệu, quản trị rủi ro, công nghệ và phát triển bền vững.

Một hoạt động tiêu biểu là Lễ chào mừng hội viên mới ACCA được tổ chức thường niên. Năm 2025, sự kiện với chủ đề “Legacy of Leadership - Di sản lãnh đạo” đã chào đón 157 hội viên mới và vinh danh 61 hội viên kỳ cựu FCCA. Không chỉ là lễ trao chứng nhận, đây còn là dịp để các thế hệ hội viên gặp gỡ, chia sẻ kinh nghiệm và truyền cảm hứng nghề nghiệp cho lớp kế cận.

ACCA tổ chức Lễ Chào đón Hội viên mới năm 2025 tại Hà Nội.

Chính những hoạt động như vậy đã giúp ACCA duy trì được tính cộng đồng - yếu tố không dễ hình thành đối với một tổ chức nghề nghiệp quốc tế. Điểm khác biệt của ACCA còn nằm ở mạng lưới toàn cầu với sự hiện diện tại hơn 180 quốc gia và vùng lãnh thổ, quy tụ hàng trăm nghìn hội viên, học viên là các chuyên gia tài chính, kế toán, kiểm toán và quản trị trên toàn thế giới. Mạng lưới này không chỉ tạo điều kiện để hội viên tiếp cận tri thức, kinh nghiệm và các chuẩn mực nghề nghiệp quốc tế mới nhất, mà còn mở ra cơ hội kết nối chuyên môn, phát triển nghề nghiệp và hợp tác xuyên biên giới.

Nhìn lại 25 năm tại Việt Nam, câu chuyện của ACCA không chỉ là sự hiện diện của một tổ chức nghề nghiệp quốc tế tại một thị trường mới nổi. Đó còn là hành trình đặt những viên gạch nền vững chắc về chuẩn mực nghề nghiệp, từng bước kiến tạo một “ngôi nhà nghề nghiệp” hiện đại, rộng mở và kết nối toàn cầu cho cộng đồng tài chính - kế toán Việt Nam.